یعنی چه
این اصطلاح در فارسی گفتاری و عامیانه به معنای حرکات عشوهآمیز، ناز و غمزه، و رفتارهای تحسینخواهانه بدن است. در واقع به تکان دادن پیاپی بخش پایین تنۀ بدن به نشانهٔ ناز اشاره دارد که به حرکت دایرهای غربال هنگام الک کردن تشبیه شده است.
تلفظ
این ترکیب عامیانه با کسره روی حرف غین در بخش اول (غِر) و فتحه روی غین در بخش دوم (غَرْبیله) در میان مردم تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این اصطلاح عامیانه با شمارش دقیق حروفِ «غر و غربیله» برابر با ۹ حرف است.
به انگلیسی
برای انتقال مفهوم این اصطلاح در انگلیسی از واژگانی که به رفتارهای طنازانه و تکانهای بدن از روی کرشمه اشاره دارند استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی مفهوم این کلمه با واژگان مربوط به غنج، دلال و حرکات نمایشی همراه با ناز قرابت دارد.
به فارسی
واژههای مترادف و جایگزین فارسی این اصطلاح شامل قر و قمیش، جلوهگری حرکتی، عشوهگری و ناز و ادا هستند که همگی رفتارهای نمایشی و طنازانه را میرسانند.
در قرآن
این ترکیب یک اصطلاح کاملاً عامیانه، کوچهبازاری و متأخر فارسی است؛ بنابراین هیچ ریشه، معادل یا کاربردی در قرآن کریم و زبان عربی فصیح ندارد.
نماد چیست
در فرهنگ عامه و طنز اجتماعی، این واژه مجاز یا نمادی از آدمهای پر افاده، پرادعا یا رفتارهای سبکسرانه همراه با خودنمایی است و گاهی بار انتقادی متبوع به طنز دارد.
جمعبندی و توضیح کامل غر و غربیله
«غر و غربیله» یک ترکیب عامیانه، توصیفی و ساختگی (اتباع) در زبان فارسی گفتاری است که در متون کلاسیک به عنوان یک واژه واحد سابقه ندارد. بخش اول آن «غِر» (یا قِر) به معنی جنباندن بدن از روی ناز و بخش دوم «غربیله» تغییریافتهٔ واژهٔ «غربال» است. علیاکبر دهخدا در لغتنامه خود در توصیف غربیله به حرکت دادن پیاپی قسمت تحتانی تن، مشابه تکان دادن غربال هنگام بوجاری حبوبات اشاره کرده است.
این اصطلاح امروزه در فرهنگ محاورهای به معنای ناز و ادا، افاده، کرشمه و تکان دادن بدن با حالت رقص و خودنمایی به کار میرود. در روابط اجتماعی، این واژه رفتارهای غیررسمی، طنازانه یا پر از افاده را توصیف میکند و گاهی در ادبیات طنز برای نقد افراد سبکسر یا پرادعا استفاده میشود.