یعنی چه
پلوتونیم یک عنصر شیمیایی فلزیِ بسیار رادیواکتیو و مصنوعی (ساخت بشر) با عدد اتمی ۹۴ است که در دستهٔ آکتینیدها در جدول تناوبی قرار دارد. این عنصر نقرهایرنگ بهطور عمده در راکتورهای هستهای تولید میشود و به دلیل قابلیت شکافت هستهای، کاربرد اصلی آن در تولید انرژی الکتریکی در نیروگاههای هستهای و همچنین ساخت سلاحهای هستهای است.
تلفظ
این واژه در زبان فارسی به صورت «پُلوتونیُم» یا «پُلوتونیم» تلفظ میشود که برگرفته از تلفظ فرانسوی و انگلیسی آن است.
در جدول
در جدولهای متقاطع و شرح در متن، پاسخ این کلمه به عنوان «عنصر رادیواکتیو با عدد اتمی ۹۴» دقیقاً واژهٔ «پلوتونیم» با ۸ حرف است.
به انگلیسی
واژهٔ پلوتونیم در زبان انگلیسی به صورت Plutonium نگارش میشود و ریشهٔ علمی و بینالمللی یکسانی در اکثر زبانها دارد.
به فارسی
این کلمه یک وامواژهٔ علمی در زبان فارسی است. از آنجا که نام یک عنصر شیمیایی خاص است، معادل یا مترادف اصیل فارسی ندارد و در متون علمی و عامیانه با همین عنوان «پلوتونیم» یا «پلوتونیوم» به کار میرود.
نماد چیست
در جدول تناوبی عناصر، پلوتونیم با نماد شیمیایی Pu و عدد اتمی ۹۴ نمایش داده میشود.
معنی انگلیسی/خارجی
این واژه از نظر ریشهشناسی علمی در سال ۱۹۴۲ نامگذاری شده است. ریشهٔ آن از نام سیارهٔ کوتوله «پلوتو» (Pluto) به همراه پسوند شیمیایی -ium گرفته شده است؛ چرا که این عنصر در جدول تناوبی بعد از نپتونیوم کشف شد، همانطور که سیاره پلوتون بعد از نپتون قرار دارد. خود واژهٔ پلوتو نیز در اساطیر یونان باستان به خدای ثروت و دنیای مردگان اشاره دارد.
جمعبندی و توضیح کامل پلوتونیم
پلوتونیم یکی از مهمترین و در عین حال خطرناکترین عناصر رادیواکتیو سنگین در جهان مدرن است که به دلیل مصنوعی بودن، به صورت طبیعی در طبیعت یافت نمیشود و باید آن را در راکتورهای هستهای تولید کرد. این عنصر با عدد اتمی ۹۴ و نماد Pu، به دلیل جرم حجمی بالا و خاصیت شکافتپذیری فوقالعاده، نقش کلیدی در فیزیک و مهندسی هستهای ایفا میکند.
نامگذاری این عنصر تداعیکنندهٔ نظم سیارهای است؛ چرا که پس از عنصر نپتونیوم کشف شد و نام آن را به پیروی از سیارهٔ پلوتو انتخاب کردند. امروزه پلوتونیم مظهر قدرت هستهای به شمار میرود و کاربرد اصلی آن در تامین سوخت نیروگاههای پیشرفته و متاسفانه ساخت تسلیحات کشتار جمعی و بمبهای اتمی است.