یعنی چه
واژه کُند صفت مشبهه است و به هر نوع حرکت یا کار آرام و طولانیمدت اشاره دارد. همچنین برای ابزارهای برنده (مانند چاقو) که تیز نیستند و مجازاً برای هوش کم (کندذهن) استفاده میشود. در متون کهن نیز به معنی دلاور و حکیم آمده است.
مترادف
کلماتی که مفهوم کاهش سرعت، تاخیر یا ناتوانی در بریدن را به ذهن متبادر میکنند.
متضاد
واژگانی که بر سرعت بالا، شتاب زیاد یا برندگی شدید دلالت دارند.
هم خانواده
کلمات مشتق و مرکبی که از ریشه لغوی کُند در زبان فارسی ساخته شدهاند.
جمله سازی
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ رایج برای راهنمای «غیر تیز» یا «آهسته»، واژه سه حرفی کُند است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی با توجه به بستر متن، واژههای متفاوتی برای معادل کُند وجود دارد.
به عربی
زبان عربی برای مفهوم کندی در حرکت از بطیء و برای عدم برندگی سلاح از کلیل یا کل استفاده میکند.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی واژه یاواش رایجترین معادل برای توصیف کمسرعتی و آهستگی است.
جمعبندی و توضیح کامل کند
واژه «کُند» یکی از صفات پرکاربرد و اصیل در زبان فارسی است که ریشههای تاریخی آن به فارسی میانه (پهلوی) بازمیگردد. این کلمه به طور کلی دو قلمرو معنایی متمایز اما مرتبط را در بر میگیرد؛ از یک سو در حوزه زمان و فیزیک حرکت، به هر فرایند، رفتار یا جابجایی آهسته و کمشتابی که در تضاد با «تند» قرار دارد اشاره میکند، و از سوی دیگر در حوزه کارکرد ابزارها، ویژگی اشیای برنده مانند چاقو و قیچی را توصیف میکند که کارایی خود را از دست دادهاند و ناتیز هستند.
علاوه بر این کاربردهای روزمره، واژه کُند در ادبیات حماسی و کهن فارسی (نظیر شاهنامه فردوسی) معنایی کاملاً متفاوت داشته و به عنوان صفت برای دلاوران، پهلوانان شجاع و خردمندان (تحت عنوان کندآور) به کار میرفته است. در نگاه استعاری و معاصر نیز این واژه در ترکیباتی چون کندذهن یا کندرو برای توصیف ویژگیهای روانی و تحلیلی انسانها استفاده میشود.