یعنی چه
مُتْلِف در اصطلاح به معنی نابودکننده، مفسد و ضایعکننده است. این واژه در متون فقهی و حقوقی نیز به کسی اشاره دارد که مال، دارایی یا حق دیگری را از بین میبرد و موجب ضرر و زیان میشود. همچنین در شکل مِتْلَف به معنای فرد بسیار اسرافکار و در شکل مَتْلَف به معنای جایگاه هلاکت و بیابان خطرناک به کار میرود.
تلفظ
این واژه بسته به ساختار صرفی به سه صورت تلفظ میشود: مُتْلِف (اسم فاعل به معنی نابودکننده)، مِتْلَف (صیغه مبالغه به معنی بسیار اسرافکار) و مَتْلَف (اسم مکان به معنی محل نابودی).
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، واژه «متلف» به عنوان پاسخ چهار حرفی برای راهنماهایی چون «نابودکننده»، «تلفکننده مال» یا «ضامن خسارت» استفاده میشود.
به انگلیسی
برای معادلسازی این واژه در زبان انگلیسی، بسته به سیاق متن از کلمات عمومی مخرب یا واژگان تخصصی حقوقی مربوط به مسئولیت مدنی استفاده میشود.
به فارسی
برابرهای سره و رایج فارسی برای این کلمه شامل واژههایی چون از بین برنده، تباهکننده، زیانرسان، ویرانگر و هلاککننده است که مفهوم آسیبزدن و اتلاف را میرسانند.
نماد چیست
این واژه یک اصطلاح انتزاعی لغوی و حقوقی است و نماد باستانی یا اسطورهای خاصی ندارد؛ اما در ادبیات و مفاهیم اخلاقی، به عنوان نماد بار منفیِ اسراف، تباهی نعمات و هدر دادن منابع شناخته میشود.
جمعبندی و توضیح کامل متلف
واژه مُتْلِف ریشهای عربی (ت ل ف) دارد و به معنای تلفکننده، ضایعکننده و از بین برنده است. این واژه بسته به حرکتگذاری، معانی متفاوتی به خود میگیرد؛ به طوری که مِتْلَف به فرد بسیار اسرافکار و مَتْلَف به مکان هلاکتبار اشاره دارد. در زبان فارسی، این کلمه علاوه بر کاربردهای ادبی، جایگاه ویژهای در متون فقهی و حقوقی دارد.
در اصطلاح فقهی و حقوقی، قاعده معروفی به نام «المُتْلِفُ ضامِنٌ» وجود دارد که بیان میکند هر کس مال یا حق دیگری را بدون مجوز قانونی نابود کند یا به آن آسیب بزند، مسئول جبران خسارت و ضامن آن است. از این رو، واژه متلف در حقوق معادل واردکننده خسارت یا عامل زیان تلقی میشود.
بررسی ریشهشناختی نشان میدهد که این کلمه با واژگانی چون اتلاف، تلف و تالف همخانواده است. اگرچه خود این صیغه به صورت مستقیم در قرآن نیامده، اما مفهوم پرهیز از اتلاف و اسراف و لزوم جبران خسارت از اصول بنیادین اخلاق و شریعت به شمار میرود.