یعنی چه
این واژه در زبان عربی به دو صورت معنایی کاربرد دارد؛ نخست به عنوان شکل مثنی مؤنث از واژه «المَرْأَة» که با حذف همزه به صورت «المراتان» نوشته شده و به معنای «آن دو زن» است. دوم به عنوان شکل معرفه و مثنی از واژه «مَرَّة» (المَرَّتان) که به معنای «دو بار، دو دفعه یا دو نوبت از یک عمل» به کار میرود.
تلفظ
بسته به ریشه واژه، به دو صورت تلفظ میشود: در معنای دو زن به صورت «المَرأتان» (al-mar'atān) که در فارسی عامیانه همزه آن حذف میشود، و در معنای دو بار به صورت «المَرَّتان» (al-marratān) با تشدید روی حرف راء.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، این واژه معمولاً به عنوان یک پاسخ ۸ حرفی برای راهنماهای «دو زن در زبان عربی» یا «دو دفعه» مطرح میشود.
به عربی
در زبان عربی معیار، واژه اصلی برای دو زن با همزه به صورت «المرأتان» و برای دو بار با تشدید به صورت «المرّتان» ثبت شده است.
به فارسی
معادلهای دقیق این واژه در زبان فارسی با توجه به سیاق متن، عبارات «آن دو زن» یا «دو مرتبه و دو نوبت» هستند.
در قرآن
خود واژه با الف و لام معرفه (المراتان) در قرآن نیامده است، اما شکل مجرور و مفعولی آن یعنی «امْرَأَتَيْنِ» در آیه ۲۳ سوره قصص در داستان ورود حضرت موسی (ع) به مدین و ملاقات با دو دختر حضرت شعیب (ع) به کار رفته است. همچنین عبارت «مرتین» به معنی دو بار نیز در آیات دیگر قرآن استفاده شده است.
جمعبندی و توضیح کامل المراتان
واژه «المراتان» یک کلمه وامگرفته شده از زبان عربی است که در متون فارسی و ساختارهای جدول کلمات متقاطع دو وجهه معنایی عمده دارد. در حالت اول، این کلمه شکل سادهشده و بدون همزه واژه «المرأتان» (مثنی مؤنث المَراة) است که معنای «آن دو زن» را افاده میکند. در فرهنگ قرآنی و مذهبی، این واژه در قالب داستان دختران شعیب، به عنوان نمادی از حیا، عفت و سختکوشی شناخته میشود.
در حالت دوم، این واژه از ریشه «م ر ر» و به صورت «المَرَّتان» در نظر گرفته میشود که به معنای «دو بار، دو نوبت یا دو دفعه» است و تکرار محدود یک عمل را نشان میدهد. شناسایی معنای دقیق آن کاملاً به بستر متن و عبارات همنشین بستگی دارد.