یعنی چه
لیزه مایتنر یک اسم خاص و نام دانشمند بزرگ فیزیک هستهای است که به همراه اتو هان فرایند شکافت هستهای را برای نخستین بار کشف و از نظر فیزیکی تئوریزه و تفسیر کرد.
تلفظ
این نام خاص با ریشه آلمانی به صورت لِیزِه مایتْنِر (Lise Meitner) تلفظ میشود.
در جدول
در جداول کلمات متقاطع، این عبارت دقیقاً ۱۰ حرف دارد و به عنوان پاسخ برای سؤالاتی مانند «دانشمند زن کاشف شکافت هستهای» یا «شخصیتی که عنصر ۱۰۹ به افتخار او نامگذاری شد» استفاده میشود.
به انگلیسی
نام این دانشمند بزرگ در زبانهای انگلیسی، آلمانی و ترکی به صورت یکسان یعنی Lise Meitner نوشته میشود.
به فارسی
از آنجا که لیزه مایتنر یک اسم خاص (نام شخص) است، ترجمه یا معادل لغوی اصیل در زبان فارسی ندارد و در متون فارسی عینا به صورت «لیزه مایتنر» نویسهگردانی میشود.
نماد چیست
در دنیای علم، او نماد پشتکار و پیشگامی زنان در فیزیک مدرن و شکافت هستهای است. همچنین نام او مبنای نماد شیمیایی Mt برای عنصر ۱۰۹ جدول تناوبی (مایتنریوم) قرار گرفته است.
معنی انگلیسی/خارجی
این عبارت عمدتاً یک واژه بیگانه و اسم خاص اروپایی است. نام کوچک Lise شکل کوتاهشده نام آلمانی Elise است و نام خانوادگی Meitner ریشه در روستای Majetín در منطقه موراویا دارد.
جمعبندی و توضیح کامل لیزه مایتنر
لیزه مایتنر (۱۸۷۸–۱۹۶۸) یکی از کلیدیترین و در عین حال مظلومترین چهرههای تاریخ فیزیک مدرن است. او به همراه همکارش اتو هان موفق به کشف شکافت هستهای شد، اما در کمال ناباوری، جایزه نوبل شیمی سال ۱۹۴۴ تنها به اتو هان اهدا گردید و نقش حیاتی مایتنر به دلیل شرایط سیاسی و تبعیضهای جنسیتی آن زمان نادیده گرفته شد.
با وجود این بیعدالتی تاریخی، جامعه علمی جهان بعدها یاد او را به شایستگی گرامی داشت؛ به طوری که عنصر شماره ۱۰۹ جدول تناوبی به افتخار او «مایتنریوم» نامگذاری شد که افتخاری ماندگارتر از جایزه نوبل به شمار میرود. او همواره به عنوان نماد اخلاقمداری در علم شناخته میشود، چرا که با وجود القاب رسانهای مانند مادر بمب اتم، هرگز حاضر به همکاری در پروژههای نظامی و ساخت تسلیحات مرگبار هستهای نشد.
امروزه نام او در کتابهای درسی، جداول کلمات متقاطع و دایرهالمعارفها به عنوان یکی از پیشگامان فیزیک هستهای و الگویی برجسته برای زنان در عرصه علم و فناوری یاد میشود.