یعنی چه
این عبارت یک ترکیب وصفی و استعاری عربی است. واژه «قمر» به معنای ماه و «عشیره» به معنای قبیله و طایفه است. در کاربرد مجازی، به شخص بزرگواری اطلاق میشود که از نظر زیبایی، رشادت و اصالت در میان جمع و خویشاوندان خود مانند ماه در میان ستارگان میدرخشد.
تلفظ
تلفظ صحیح این ترکیب لقبی به صورت فتح قاف و ميم در کلمه اول (قَمَر) و فتح عين، شين و کسر راء در کلمه دوم (عَشِیرَة) است.
در جدول
در پاسخ به سوالات جدول کلمات متقاطع، این ترکیب دقیقاً ۱۰ حرف دارد و معمولاً به عنوان لقب حضرت عباس (ع) یا معادل «ماه قبیله» پرسیده میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای انتقال مفهوم استعاری این لقب از واژگان مربوط به قبیله و طایفه همراه با کلمه ماه استفاده میشود.
به عربی
این عبارت اصالتاً یک ترکیب عربی فصیح است و در ادبیات عرب به عنوان مدح و استعاره از زیبایی و عظمت فرد در میان کسانش به کار میرود.
به فارسی
برگردان دقیق و روان این ترکیب در زبان فارسی «ماه قبیله» یا «چهره محبوب و درخشان طایفه» است که کنایه از بزرگواری و شرافت موروثی دارد.
در قرآن
عبارت ترکیبی «قمر العشیره» در متن قرآن کریم وجود ندارد. با این حال، واژه «قمر» (ماه) ۲۷ بار به صورت مستقل و واژه «عشیره» (خویشاوندان و قبیله) ۳ بار در قرآن به کار رفتهاند؛ مانند آیه ۲۱۴ سوره شعراء: «وَأَنذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ».
نماد چیست
در فرهنگ اسلامی، شیعی و ادبیات عاشورایی، این عبارت لقب اختصاصی حضرت عباس بن علی (ع) است. به همین دلیل، در باور مذهبی و نمادشناسی فرهنگی، مظهر وفاداری، رشادت، ادبِ فراتر از حد، و زیبایی ظاهری و باطنی به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل قمر العشیره
عبارت «قمر العشیره» یک ترکیب وصفی و استعاری غنی در زبان عربی است که به معنای «ماه قبیله» یا «ماه خاندان» ترجمه میشود. در لغت، این اصطلاح کنایه از فردی است که به دلیل زیبایی چشمگیر، رشادت و ویژگیهای والای انسانی، در میان قوم و قبیله خود همچون ماه درخشان در شب تاریک متمایز است و مایه افتخار جمع به شمار میرود.
این واژه اگرچه یک لغت مستقل قاموسی در لغتنامههای کلاسیک نیست، اما به واسطه ورود به فرهنگ مذهبی و تاریخی جهان اسلام و زبان فارسی، اهمیت ویژهای یافته است. در ادبیات آیینی، این عبارت به عنوان یکی از القاب برجسته حضرت عباس (ع) شناخته میشود و یادآور ویژگیهای والای ایشان است.
امروزه این اصطلاح علاوه بر کاربردهای مذهبی، در ادبیات، اشعار و حتی عناوین هنری به عنوان نمادی از وفاداری، شجاعت، تکیهگاه بودن و اصالت خانوادگی به کار میرود و در جدول کلمات متقاطع نیز یک پاسخ ۱۰ حرفی شناختهشده است.