معنی
دجال در لغت به معنای کسی است که بسیار دروغ میگوید و با مکر و حیله، ظاهر باطل را زیبا و فریبنده جلوه میدهد تا حقیقت را بپوشاند. در اصطلاح دینی نیز به فریبکار بزرگی اشاره دارد که در آخرالزمان خروج میکند.
یعنی چه
این کلمه اشاره به جریانی فریبکار یا شخصیتی مکار دارد که بر اساس روایات اسلامی، مسیحی و یهودی، پیش از برپایی قیامت یا ظهور منجی ظاهر میشود. او با استفاده از نیازهای مادی مردم و دگرگون کردن واقعیتها، تلاشی گسترده برای فریب انسانها و غلبه تزویر بر حقیقت آغاز میکند.
مترادف
واژههایی که مفهوم دروغگویی شدید، پوشاندن حقیقت و حیلهگری برای گمراه کردن دیگران را میرسانند.
متضاد
کلماتی که بر حقیقتگویی، امانتداری و هدایت کردن به مسیر درست دلالت دارند.
هم خانواده
واژههای مشتق از ریشه که به مفاهیمی چون دروغ، فریب، طلاکاری کردن برای فریب و اشکال جمع این کلمه اشاره دارند.
ریشه
فعل ثلاثی مجرد «دَجَلَ» در لغت به معنای پوشاندن است؛ مانند اندودن شتر با قطران یا طلاکاری کردن ظرف برای پنهان کردن جنس واقعی آن. دجال را از این جهت به این نام میخوانند که روی حق را با باطل میپوشاند. برخی زبانشناسان نیز احتمال میدهند این واژه ریشهای کهنتر در زبان سریانی (واژه دگالا Dgala به معنی دروغگو) داشته باشد.
جمله سازی
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، در پاسخ به راهنماهایی همچون «فریبکار آخرالزمان»، «مسیح دروغین» یا «بسیار دروغگو»، واژه ۴ حرفی «دجال» مد نظر است.
به انگلیسی
در فضاهای مذهبی و فرهنگی غرب، واژه Antichrist دقیقترین معادل برای توصیف این شخصیت است، در حالی که واژههای عمومیتر به جنبه فریبکاری او اشاره دارند.
جمعبندی و توضیح کامل دجال
واژه «دجال» در اصل لغت به معنای بسیار دروغگو، فریبدهنده و کسی است که با تزویر و آمیختن حق و باطل، چهره واقعی حقیقت را میپوشاند. در فرهنگ مذهبی و باورهای آخرالزمانی ادیان ابراهیمی (بهویژه اسلام و مسیحیت)، دجال به عنوان یک شخصیت یا جریان بسیار فریبکار معرفی شده است که پیش از قیام قیامت و ظهور منجی خروج میکند. او با ایجاد فتنههای بزرگ مادی و ظاهرسازیهای جذاب، تودههای بیبصیرت را به انحراف میکشاند.
نکته قابل توجه این است که کلمه «دجال» به صورت صریح در هیچیک از آیات قرآن کریم ذکر نشده است، بلکه جزئیات و اوصاف مربوط به او تماماً در احادیث و روایات اسلامی مطرح گردیدهاند. در ادبیات عرفانی و نمادشناسی دینی، او را با ویژگیهایی چون «یکچشم بودن» توصیف میکنند که کنایه از نداشتن دید معنوی و بیناییِ صرف در امور مادی است.
در نهایت، خروج دجال به عنوان بزرگترین آزمون ایمان برای انسانها تلقی میشود. در فرجام این نبرد عقیدتی، شکست و کشته شدن او به دست منجی موعود، رمز پیروزی نهایی نور بر ظلمت، عدالت بر ستم و حق بر باطل در جهان است.