معنی ثعبان چیست؟ مترادف و متضاد آن

معنی

واژه ثعبان در لغت به معنای مار بزرگ، اژدهاگونه یا بسیار عظیم‌الجثه است. این کلمه در عربی کلاسیک و معاصر برای اشاره به مارهای ترسناک و بزرگ به کار می‌رود.

یعنی چه

این واژه علاوه بر معنای لغوی مار بزرگ، به حرکت موج‌وار، روان و جاری نیز اشاره دارد. در متون اسلامی و به ویژه قرآن کریم، این کلمه برای توصیف معجزه تبدیل شدن عصای حضرت موسی (ع) به یک مار عظیم و آشکار (ثعبان مبین) استفاده شده است که نمادی از قدرت و هیبت الهی است. همچنین در علم نجوم، «ثعبان» (Thuban) نام بین‌المللی ستاره آلفا اژدها در صورت فلکی اژدهاست.

مترادف

واژه‌هایی مانند اژدها و تنین در متون کهن فارسی و کلمات حیه و افعی در زبان عربی به عنوان مترادف‌های این کلمه شناخته می‌شوند.

متضاد

برای نام جانوران و اسامی ذات، متضاد حقیقی در لغت وجود ندارد، اما از نظر تقابل مفهومی می‌توان واژه‌هایی چون بی‌خطر یا انسان را در نظر گرفت.

هم خانواده

این واژه‌ها از ریشه سه حرفی «ث-ع-ب» مشتق شده‌اند که در اصل به معنای جریان داشتن و فوران آب یا خون است.

ریشه

واژه ثعبان ریشه در زبان عربی فصیح دارد. ریشه آن «ث ع ب» است که به جریان شدید و فوران آب چشمه‌ها اشاره دارد؛ علت نام‌گذاری مار بزرگ به ثعبان را شباهتِ حرکتِ مارپیچ و روانِ آن به جریان آب نهرها دانسته‌اند.

جمله سازی

در جدول

در جدول‌های متقاطع، در پاسخ به راهنمای «مار بزرگ» یا «اژدها»، کلمه ۵ حرفی «ثعبان» مد نظر قرار می‌گیرد.

به انگلیسی

معادل‌های انگلیسی این واژه با توجه به بستر متن شامل کلماتی چون Serpent و Dragon هستند. همچنین نام بین‌المللی ستاره آلفا اژدها نیز Thuban است.