ذووجهین یعنی چه؟ بررسی تلفظ و کاربرد آن در جدول

جمع‌بندی و توضیح کامل ذووجهین

واژهٔ «ذووجهین» یک اصطلاح ترکیبی وام‌گرفته از زبان عربی است که از دو بخش «ذو» (دارنده) و «وجهین» (دو رو یا دو جنبه) تشکیل شده است. این کلمه در زبان فارسی دو کاربرد کاملاً متمایز دارد؛ در مباحث اخلاقی و رفتارهای اجتماعی، این واژه بار معنایی منفی داشته و به عنوان کنایه‌ای برای افراد دورو، منافق و ریاکار به کار می‌رود که در مواجهه با اشخاص مختلف چهره‌های متفاوتی از خود نشان می‌دهند.

از سوی دیگر، ذووجهین در آرایه‌های ادبی و صنعت بدیع (بلاغت)، به نوعی ویژگی کلامی اشاره دارد. به این معنا که سخنور یا شاعر عبارتی را به کار می‌برد که از نظر معنایی دوپهلو است و می‌توان آن را هم‌زمان به دو صورت کاملاً متضاد، یعنی هم به صورت مدح (ستایش) و هم به صورت ذم (نکوهش) تعبیر کرد که به آن محتمل‌الضدین نیز می‌گویند.