یعنی چه
بُقبند در اصطلاح به پارچههای دستبافت، ضخیم و بزرگی گفته میشود که به عنوان چادرشب یا روانداز کاربرد دارند. همچنین به بستهها و بقچههای بزرگی که لباسها یا رختخوابها را درون آن میپیچند و محکم میکنند، بقبند میگویند.
تلفظ
این واژه به صورت ضمه روی حرف اول (بُ) تلفظ میشود و در گویشهای محلی به ویژه در مازندران و نواحی شرقی ایران کاربرد دارد.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلمهٔ پنج حرفی «بق بند» به عنوان پاسخ برای راهنماهایی نظیر «بقچه بزرگ رختخواب» یا «چادرشب دستبافت» قرار میگیرد.
به انگلیسی
برای معادلسازی این واژه در انگلیسی از کلماتی که به مفهوم بستهبندی جامه و لوازم خواب اشاره دارند استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی اصطلاح صره به کیسه یا پارچهای کنایه دارد که وسایل یا پول را در آن جمع میکنند و میبندند.
به ترکی
ریشه بخش اول این کلمه یعنی «بُق» خود با واژگانی نظیر بقچه و بخچای ترکی همریشه است که به معنای ظرف یا لفافه پارچهای است.
در قرآن
واژهٔ «بقبند» یک ترکیب واژگانی محلی و فارسی است و به صورت مستقیم در متن قرآن کریم وجود ندارد.
جمعبندی و توضیح کامل بق بند
واژهٔ «بُقبند» یک اصطلاح ترکیبی و اصیل در فرهنگ عامه و گویشهای محلی ایران (به ویژه مازندرانی و خراسان) است. بخش اول آن یعنی «بُق» ریشه در واژگان کهن به معنی لفافه و بسته دارد و بخش دوم آن «بند» از ریشه فارسی بستن گرفته شده است. این واژه در ادبیات داستانی معاصر نظیر رمان کلیدر اثر محمود دولتآبادی نیز برای توصیف فضای زندگی روستایی و عشایری به کار رفته است.
در فرهنگ سنتی ایران، بقبند نمادی از سادگی، قناعت و زندگی در حال کوچ است؛ چرا که روستاییان و عشایر تمام دارایی یا لوازم خواب خود را در این پارچههای بزرگ دستبافت میپیچیدند. امروزه این کلمه بیشتر در بخش سرگرمی و جدولهای کلمات متقاطع به عنوان یک واژه پنج حرفی کاربرد دارد.