معنی
در زبان و ادبیات فارسی، خاکیان به موجوداتی اشاره دارد که از خاک آفریده شدهاند یا روی زمین زندگی میکنند؛ به عبارتی مردمان زمینی و انسانهای فانی.
یعنی چه
این اصطلاح در متون عرفانی و ادبی به مجاز یا به صراحت برای اشاره به بنیآدم و تعلق آنها به جهان مادی و هبوط بر روی زمین استفاده میشود.
مترادف
کلماتی که مفهوم انسانهای ساکن بر روی کره زمین و موجودات مادی را تداعی میکنند.
متضاد
واژگانی که به موجودات مجرد، پاک، آسمانی و جهان ابدی یا ملائکه اشاره دارند.
تلفظ
این واژه از ترکیب اسم «خاک» به همراه پسوند نسبت «ـی» و پسوند جمع جانداران «ـان» ساخته شده و به صورت خا-کی-یان تلفظ میشود.
در جدول
در کلمات متقاطع، به عنوان پاسخ برای راهنمای «اهل زمین» یا «انسانها» استفاده میشود.
به انگلیسی
معادلهای رایج در زبان انگلیسی برای اشاره به ساکنان زمین و انسانهای فانی.
به عربی
اصطلاحات عربی که برای رساندن مفهوم مردمان زمینی و خلقت انسان از خاک به کار میروند.
نماد چیست
در فرهنگ و ادبیات عرفانی فارسی، خاکیان نماد انسانهایی هستند که با وجود داشتن بعد روحانی، در جهان مادی و فانی زندگی میکنند و در تقابل با افلاکیان (نماد پاکی و تجرد) قرار میگیرند.
جمعبندی و توضیح کامل خاکیان
واژهٔ «خاکیان» یک اصطلاح اصیل و ادبی فارسی است که از ترکیب «خاک»، پسوند نسبت و علامت جمع جانداران شکل گرفته است. این واژه به طور مستقیم اشاره به انسانها، آدمیان و ساکنان کره زمین دارد که بر اساس باورهای کهن و متون دینی، از خاک آفریده شدهاند و سرانجام نیز به خاک بازمیگردند.
در اشعار و ادبیات عرفانی مانند آثار نظامی، حافظ و مولانا، این کلمه در تقابل با واژههایی چون افلاکیان و عرشیان قرار میگیرد تا نمایانگر بعد مادی، فانی بودن و هبوط انسان در این جهان باشد. اگرچه خود این واژه در متن عربی قرآن نیامده، اما از نظر مفهومی کاملاً با آیاتی که به خلقت بشر از خاک اشاره دارند، همخوانی دارد.