یعنی چه
«مال زکوی» اصطلاحی فقهی و حقوقی است و به هر نوع مال، کالا یا دارایی اشاره دارد که طبق قوانین شریعت اسلام، شرایط لازم (مانند رسیدن به حد نصاب) را برای تعلق گرفتن زکات دارا باشد و پرداخت بخشی از آن به عنوان واجب یا مستحب دینی الزامی شود.
تلفظ
این ترکیب از دو واژهٔ «مال» (دارایی) و صفت نسبی «زَکَوی» (منسوب به زکات) تشکیل شده است که به صورت مضاف و مضافالیه تلفظ میشود.
در جدول
در پاسخ به سؤالات جدول که به اموال مشمول زکات اشاره دارند، عبارت «مال زکوی» با ۷ حرف یا «متعلق الزکاه» به کار میرود.
به انگلیسی
در متون حقوقی و اقتصاد اسلامی به زبان انگلیسی، برای اشاره به اموالی که زکات به آنها تعلق میگیرد از این اصطلاحات استفاده میشود.
به عربی
این اصطلاح ریشه در فقه اسلامی دارد و در زبان عربی عینا به صورت المال الزکوی یا مال الزکاة شناخته میشود.
به فارسی
در زبان فارسی سره و معاصر، معادلهایی مانند «مال زکاتپذیر» یا «دارایی مشمول زکات» به خوبی مفهوم این ترکیب فقهی عربیمآب را بازگو میکنند.
در قرآن
عین عبارت «مال زکوی» در قرآن نیامده است، اما ریشه آن (زکو) بارها تکرار شده است. در آیه ۱۰۳ سوره توبه آمده است: «خُذْ مِنْ أَمْوَالِهِمْ صَدَقَةً تُطَهِّرُهُمْ وَتُزَكِّيهِمْ بِهَا» که در آن به گرفتن صدقه (زکات) از «اموال» جهت پاکسازی دارایی و نفس اشاره شده که همان مفهوم اموال زکوی است.
جمعبندی و توضیح کامل مال زکوی
واژهٔ «مال زکوی» یک اصطلاح فقهی، عبادی و حقوقی در زبان فارسی است که از ترکیب واژه «مال» (دارایی) و صفت نسبی «زکوی» (برگرفته از ریشه عربی زکاه) ساخته شده است. این اصطلاح به طور دقیق به اموال و کالاهایی اشاره دارد که بر اساس معیارهای شریعت اسلام، مشمول پرداخت زکات واجب یا مستحب میگردند؛ مواردی نظیر غلات چهارگانه (گندم، جو، خرما، کشمش)، طلا و نقره، و مواشی (شتر، گاو و گوسفند).
اگرچه خود این ترکیب لفظی به صورت مستقیم در متن قرآن مجید ذکر نشده است، اما مبانی و مفهوم فقهی آن کاملاً ریشه در آیات قرآنی دارد؛ به ویژه در آیاتی که امر به گرفتن زکات از داراییهای مردم (اموالهم) جهت تزکیه، پاکسازی جامعه و برکت اموال ثروتمندان میکند. در فرهنگ اسلامی، مال زکوی نمادی از مسئولیتپذیری اجتماعی، پیوند اخلاق با اقتصاد، و پاکیزگی دارایی از حقوق مستمندان به شمار میرود.