یعنی چه
این عبارت کنایه از قرار گرفتن در آستانه مرگ است؛ زمانی که روح و جان انسان در آستانه خروج از بدن به گلوگاه میرسد. همچنین مجازاً برای توصیف به ستوه آمدن و لبریز شدن پیمانه صبر در برابر سختیها به کار میرود.
تلفظ
ترکیب صوتی این عبارت شامل واژه فارسی «جان» به همراه حرف اضافه «در» و واژه عربی «حلقوم» است.
در جدول
در جدولهای متقاطع معمولاً به عنوان پاسخ برای راهنمای «حالت احتضار»، «لحظه مرگ» یا «جان بر لب» استفاده میشود و دقیقاً ۱۰ حرف دارد.
به انگلیسی
برای معادلسازی کنایی از اصطلاحاتی استفاده میشود که قرار گرفتن در مرز مرگ یا نهایت بیتابی را نشان میدهند.
به فارسی
معادلها و جایگزینهای روان فارسی و ترکیبی آن شامل واژگانی چون جاندادن، حالت احتضار، مشرف به موت و به تنگ آمدن است.
در قرآن
این اصطلاح ریشه در تعابیر قرآنی دارد. در سوره واقعه به لحظه خروج جان از گلوگاه اشاره میکند و در آیه ۱۰ سوره احزاب نیز رسیدن جان به گلوگاه کنایه از شدت ترس و اضطراب در جنگ خندق است.
نماد چیست
در فرهنگ و ادبیات اسلامی، این حالت نماد مرز نهایی بین دنیا و آخرت، فناپذیری مطلق انسان، تجسم عجز در برابر تقدیر الهی و آخرین لحظه آگاهی دنیوی است.
جمعبندی و توضیح کامل جان در حلقوم
عبارت «جان در حلقوم» یک اصطلاح کنایهای ترکیبی از زبانهای فارسی و عربی است که ریشهای عمیق در فرهنگ قرآنی و ادبیات مکتوب دارد. این تعبیر در وهله اول برای توصیف دقیق حالت احتضار و لحظات پایانی عمر انسان به کار میرود؛ زمانی که بر اساس باورهای دینی، روح از اندامها فاصله گرفته و به گلوگاه میرسد تا از بدن خارج شود.
علاوه بر معنای حقیقی و مذهبی در باب مرگ، این اصطلاح در ادبیات عامه و اشعار به عنوان یک مجاز قدرتمند برای نشان دادن نهایت سختی، اضطراب، بیپناهی و به ستوه آمدن انسان استفاده میشود. در واقع وقتی پیمانه صبر کسی لبریز میگردد یا تحت فشار شدید روحی قرار میگیرد، از این تعبیر استفاده میکند تا شدت بحران را نمایان سازد.