قیدافه یعنی چه؟ تلفظ صحیح، نماد و راهنمای حل جدول

جمع‌بندی و توضیح کامل قیدافه

واژه «قیدافه» یک اسم خاص کهن در زبان و ادبیات فارسی است که بیش از هر چیز به عنوان یک شخصیت اسطوره‌ای و حماسی در شاهنامه فردوسی شناخته می‌شود. قیدافه ملکه خردمند و مقتدر سرزمین اندلس بود که در دوران جهانگشایی اسکندر مقدونی با تدبیر و هوشمندی نظامی توانست مانع هجوم او شود و صلح را برقرار سازد. داستان زیرکی او در شناختن اسکندرِ با لباس مبدل، از بخش‌های جذاب اساطیر ایرانی است.

از منظر ریشه‌شناسی، پژوهشگران این نام را معرب یا دگرگون‌شده نام‌های بیگانه می‌دانند؛ برخی آن را با ملکه «کانداس» (Candace) در افسانه‌های رومی اسکندر مرتبط دانسته و برخی دیگر آن را تغییریافته کلمه یونانی «کاپادوکیه» (منطقه‌ای در ترکیه امروزی) قلمداد می‌کنند که در شاهنامه نیز به عنوان یک نام جغرافیایی برای ولایتی در روم به کار رفته است.

با توجه به اسم خاص بودن قیدافه، این واژه مشتقات، هم‌خانواده یا متضاد لغوی در زبان فارسی ندارد و در لغت‌نامه‌ها و جداول کلمات متقاطع، همواره به عنوان نمادی از پادشاهی زنان، ذکاوت، دوراندیشی و تدبیر زنانه معرفی می‌شود.