معنی
بطاریه در متون قدیمی به عنوان اصطلاح نظامی به معنی واحد توپخانه یا مجموعه تفنگها و توپها به کار میرفته و در کاربرد معاصر و عربی به معنی باتری و منبع ذخیره الکتریسیته است.
یعنی چه
این کلمه اشاره به مجموعهای از ابزارها دارد که با هم کار میکنند؛ در مهندسی به معنی پیل الکتریکی و در ارتش به معنی آتشباری متمرکز است.
تلفظ
تلفظ این واژه با تشدید بر روی حرف «ط» به صورت بَطّاریه است که از واژگان معرب در زبان عربی معاصر به شمار میرود.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلمات، پاسخ این واژه با ۶ حرف همان «بطاریه» است و واژگان هممعنی آن باتری یا توپخانه هستند.
به انگلیسی
ریشه اروپایی این کلمه در زبان انگلیسی به صورت Battery نوشته و تلفظ میشود.
به عربی
در زبان عربی امروزی این واژه به طور گسترده به معنی باتری و پیل الکتریکی استفاده میشود و جمع آن بطاریات است.
به فارسی
معادلهای رایج فارسی این کلمه در مفهوم الکتریکی شامل باتری، پیل، قوّه و انباره است و در مفاهیم قدیمی نظامی معادل توپخانه یا واحد آتش میباشد.
معنی انگلیسی/خارجی
واژه بطاریه اصالت فارسی یا عربی ندارد؛ این کلمه وامواژهای است که از طریق زبانهای اروپایی (ایتالیایی bataria و فرانسوی Batterie) وارد ترکی عثمانی و سپس عربی و متون کهن فارسی شده است.
جمعبندی و توضیح کامل بطاریه
واژه «بطاریه» یک وامواژه کهن با ریشه اروپایی (ایتالیایی/فرانسوی) است که از مسیر ترکی عثمانی به زبانهای منطقه از جمله عربی و متون فارسی گذشته وارد شده است. این کلمه در سیر تاریخی خود دو معنای متمایز یافته است؛ در گذشته و در متون نظامی قدیم به معنای واحد آتش یا توپخانه ارتش به کار میرفته، اما در زبان عربی معاصر و کتابهای آموزشی، دقیقاً معادل «باتری» یا همان منبع ذخیره نیروی الکتریسیته است.
در فارسی امروز، این کلمه تا حد زیادی منسوخ شده و جای خود را به صورت فرانسویِ رایج یعنی «باتری» داده است. با این حال، به دلیل کاربرد گسترده در متون عربی معاصر و نقشههای فنی، همواره در لغتنامهها و جدول کلمات به عنوان هممعنی پیل الکتریکی، قوه و انباره مطرح میشود.