یعنی چه
پنجه مریم نام نوعی گیاه علفی، پایا و خودرو از تیره پامچال است که غدهای زیرزمینی دارد. این گیاه با گلهای زیبا و برگهای قلبیشکل دندانهدار شناخته میشود و در طب سنتی و اسطورهها جایگاه ویژهای دارد.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه ترکیبی به صورت «پَنجِه یِ مَریَم» (Panje-ye Maryam) است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این واژه خود «پنجه مریم» (۸ حرف) است. همچنین بسته به طراح جدول، معادلهای آن مانند «گل نگونسار»، «بخور مریم» یا «سیکلامن» نیز کاربرد دارند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به این گیاه عمدتاً از واژه علمی Cyclamen استفاده میشود.
به عربی
در متون کهن و عربی گیاهپزشکی، این گیاه را با نامهای بخور مریم و کف مریم میشناسند.
به ترکی
در زبان ترکی علاوه بر نام علمی سیکلامن، در اصطلاحات عامیانه به آن گوش خرگوش نیز گفته میشود.
به فارسی
معادلهای اصیل و رایج فارسی این گیاه شامل «گل نگونسار»، «گل سرنگون»، «چنگ مریم»، «عرطنیثا» و «آذربو» است که به ویژگی واژگون بودن گلبرگهای آن اشاره دارد.
نماد چیست
این گیاه در فرهنگ عامه نماد پاکی و زایمان ایمن است. همچنین به دلیل شکل گلبرگهایش که رو به زمین خم شدهاند، در ادبیات فارسی نمادی از تواضع، حیا و اندوه نجیبانه به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل پنجه مریم
«پنجه مریم» نامی سنتی و اصیل در زبان فارسی برای گونهای از گیاهان علفی، خودرو و پایا است که امروزه بیشتر با نام علمی «سیکلامن» یا نام ادبی «گل نگونسار» شناخته میشود. این گیاه دارای گلهایی زیبا به رنگهای صورتی و سرخ با گلبرگهای برگشته به سمت پایین و برگهای قلبیشکل است که غده زیرزمینی آن در طب سنتی کاربردهای دارویی متعددی داشته است.
وجه تسمیه و ریشه این نام به یک باور اسطورهای و مذهبی کهن بازمیگردد؛ نقل است که هنگام درد زایمان حضرت مریم (س) در بیابان، این گیاه در دستان ایشان فشرده شده و شکل ظاهری ریشه یا برگهای آن که شبیه به پنج انگشت دست است، یادآور این رویداد شده است. اگرچه این واژه در قرآن کریم ذکر نشده، اما در فرهنگ و ادبیات عامه نمادی از قداست، تواضع، حیا و پناه جستن در سختیهاست.