صغا یعنی چه؟ مترادف و متضاد آن

یعنی چه

واژه صغا در اصل یک ریشه عربی دارد و به معنای متمایل شدن، کج شدن به یک سمت، انحراف و همچنین متمایل کردن گوش برای شنیدن دقیق یک سخن (اصغاء) است. این کلمه در متون کهن به متمایل شدن ستاره یا خورشید به سمت غروب نیز اشاره دارد.

مترادف

این واژه‌ها همگی در بردارنده مفهوم متمایل شدن قلبی یا فیزیکی (مانند متمایل کردن گوش برای شنیدن) هستند.

متضاد

کلماتی که نشان‌دهنده پایداری در مسیر مستقیم یا برعکس، عدم توجه و روی‌گرداندن از چیزی هستند، متضاد این واژه شمار می‌آیند.

جمله سازی

تلفظ

تلفظ صحیح این واژه به صورت «صَغا» (فتحه روی حرف صاد) است که در زبان عربی به صورت صَغْو یا صَغی نیز در قالب مصدر به کار می‌رود.

در جدول

در جدول‌های کلمات متقاطع، اگر پاسخ یک کلمه سه حرفی به معنی «میل، انحراف یا گوش دادن» باشد، واژه «صغا» پاسخ دقیق آن است.

به انگلیسی

بسته به بافت متن، معادل‌های انگلیسی این واژه بر دو محور «انحراف و تمایل فیزیکی/قلبی» یا «گوش سپردن با دقت» می‌چرخند.

به فارسی

در زبان فارسی معیار، این واژه به صورت مستقل کاربرد روزمره ندارد و بیشتر در قالب مصدر باب افعال یعنی «اِصغاء» (به معنی گوش دادن و شنیدن) یا در متون ادبی و تفسیری استفاده می‌شود. معادل مستقیم فارسی آن «گرایش»، «خمیدگی به یک سو» و «نیوشش» است.

در قرآن

این ریشه در قرآن کریم به صورت مشتق در دو جا دیده می‌شود؛ آیه ۱۱۳ سوره انعام: «وَلِتَصْغَىٰ إِلَيْهِ أَفْئِدَةُ...» به معنی متمایل شدن دل‌های بی‌یقین به سخنان باطل، و آیه ۴ سوره تحریم: «فَقَدْ صَغَتْ قُلُوبُكُمَا» به معنی منحرف شدن و متمایل شدن دل‌ها از حق به سوی باطل.

نماد چیست

در بافت متون عرفانی و ادبی، صغا نمادی از «کشش و تسلیم شدن قلبی» است. این کشش می‌تواند جنبه منفی داشته باشد (مانند انحراف پنهان دل از مسیر حق) یا جنبه مثبت و ستودنی داشته باشد (مانند تمرکز تام، اطاعت و پذیرش سخن حق با تمام وجود).