یعنی چه
این عبارت ترکیبی به معنی تعجب نمودن و شگفتزده شدن از پدیده ارتداد (بازگشت از دین اسلام به کفر) است؛ به ویژه در خصوص کسانی که با وجود شنیدن آیات الهی و حضور پیامبر، باز هم راه گمراهی را پیش میگیرند.
تلفظ
تلفظ دقیق واژگان به صورت تفکیکشده: تَعَجُّب (ta'ajjub) [تَ + عَدْ + جُبْ] + اَزْ (az) + اِرْتِداد (irtidād) [اِرْ + تِ + داد].
در جدول
این عبارت ۱۲ حرفی به عنوان یک موضوع تفسیری و قرآنی در طراحهای سوالات مذهبی جدول کاربرد دارد.
به انگلیسی
برگردان دقیق انگلیسی برای توصیف شگفتی و حیرت از رویگردانی یا ترک مذهب و عقیده.
به عربی
اصطلاحات و عبارات عربی به کار رفته در متون کلامی و تفسیری برای بیان این موضوع.
به فارسی
معادلهای روان فارسی آن شامل شگفتی از دینبرگشتگی، تحیر از کفرورزی، و بهت از شکستن پیمان و باور دینی پس از یقین است.
در قرآن
این اصطلاح به عنوان یک عنوان موضوعی در فرهنگنامههای قرآنی کاربرد دارد و به آیات ۱۰۰ و ۱۰۱ سوره آلعمران اشاره میکند؛ جایی که خداوند با استفهام تعجبی میفرماید: «وَکَیْفَ تَکْفُرُونَ وَأَنْتُمْ تُتْلَىٰ عَلَیْکُمْ آیَاتُ اللَّهِ وَفِیکُمْ رَسُولُهُ» (و چگونه کفر میورزید، با اینکه آیات خدا بر شما خوانده میشود و پیامبر او میان شماست؟) که مفسران بزرگی مانند علامه طبرسی این لحن را نشاندهنده تعجب دانستهاند.
نماد چیست
این عبارت نماد فیزیکی یا تصویری مشخصی ندارد، اما در ادبیات مذهبی و اخلاقی نمادی از نقض عهد، برگشت از حقیقت، شکستن باور پس از یقین، و در تحلیلهای روانی نمادی از بحران شدید هویت یا دگرگونی ناگهانی عقیده به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل تعجب از ارتداد
عبارت «تعجب از ارتداد» یک واژهٔ واحد یا اصطلاح لغوی مستقل در زبان فارسی نیست، بلکه یک عنوان ترکیبی، موضوعی و تفسیری در فرهنگنامههای قرآنی و فقهی است. این مفهوم به طور مشخص به شگفتی و تحیر از رویگردانی افراد از آیین اسلام و روی آوردن دوبارهٔ آنها به کفر اشاره دارد، به ویژه در شرایطی که دلایل روشن، آیات الهی و هدایتگران آسمانی در دسترس هستند.
از نظر ساختار زبانی، این عبارت از دو واژه با ریشه عربی تشکیل شده است: «تعجب» از ریشه (ع ج ب) به معنی شگفتزدگی، و «ارتداد» از ریشه (ر د د) در باب افتعال به معنی بازگشت و دینبرگشتگی. در تفاسیر قرآن مانند مجمعالبیان، این حالت در قالب استفهام تعجبی در آیات سوره آلعمران تبیین شده است تا زشتی و غیرمنتظره بودنِ دست کشیدن از ایمان پس از روشن شدن حقایق را نمایان سازد.