یعنی چه
غنائم جنگی به تمامی اموال، تجهیزات، تسلیحات و داراییهای منقول یا غیرمنقولی گفته میشود که در جریان نبرد و پس از غلبه بر دشمن، توسط طرف پیروز تصرف میشود. این واژه جمعِ «غنیمت» است که در معنای عام به هرگونه سود و فایده بادآورده نیز اطلاق میشود.
تفرظ
تلفظ صحیح این ترکیب به صورت فتح غین و نون، کسر همزه و میم ساکن است: غَنائِمِ جَنگی.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این عبارت دقیقاً ۹ حرف دارد و به عنوان مظهر دستاورد یا اموال مغلوبین یاد میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی متداولترین اصطلاحات برای این مفهوم Spoils of war و War booty هستند که اصطلاح اول بیشتر جنبه رسمی و حقوقی دارد.
به عربی
در زبان عربی از واژه الغنائم یا المغانم برای اشاره به این اموال استفاده میشود که ریشه در صدر اسلام و متون فقهی دارد.
در قرآن
در قرآن کریم مشتقات ریشه «غنم» به کار رفته است؛ از جمله در آیه ۴۱ سوره انفال (آیه خمس) که میفرماید: «وَاعْلَمُوا أَنَّمَا غَنِمْتُمْ مِنْ شَيْءٍ فَأَنَّ لِلَّهِ خُمُسَهُ...». همچنین در آیه ۹۴ سوره نساء مسلمانان از جنگیدن صرفاً به طمع غنائم دنیا برحذر داشته شدهاند. در فقه قرآنی، اموالی که با جنگ گرفته شود «غنیمت» و آنچه بدون جنگ به دست آید «فَیء» نام دارد.
نماد چیست
غنائم جنگی در فرهنگهای مختلف نماد پیروزی کامل بر دشمن و مظهر اقتدار نظامی است. در عهد باستان، نمایش اموال غارتشده یا تسلیحات پادشاهان شکستخورده در رژهها، نشانهای از درهمشکستن قدرت حریف تلقی میشد.
جمعبندی و توضیح کامل غنائم جنگی
ترکیب «غنائم جنگی» که از ریشه عربی «غ ن م» گرفته شده، در لغت به معنای سود خالص و بادآورده است و در اصطلاح نظامی و حقوقی به اموالی اشاره دارد که سپاه پیروز در میدان نبرد از دشمن مغلوب تصرف میکند. این مفهوم در تاریخ و ادبیات همواره ملازم با فتح، پیروزی و درهمشکستن قدرت نظامی حریف بوده است.
در فرهنگ اسلامی و قوانین فقهی، غنائم جنگی جایگاه حقوقی ویژهای دارند و احکام دقیقی برای تقسیم آنها در سوره انفال قرآن کریم وضع شده است. همچنین مفسران میان این اموال و اموال «فیء» (که بدون درگیری نظامی به دست میآیند) تفکیک قائل میشوند.
امروزه در حقوق بینالملل مدرن و کنوانسیونهای ژنو، تصاحب اموال شخصی غارتشده یا اموال غیرنظامیان ممنوع بوده و غنائم جنگی صرفاً به تجهیزات و تسلیحات نظامیِ مشروعِ ارتشِ شکستخورده محدود میشود.