یعنی چه
«رهبانان» کلمهای جمع است به معنای پارسایان و عبادتکنندگان مسیحی؛ کسانی که با کنارهگیری از لذتهای دنیوی، در دیر و صومعه به زهد و عبادت مشغول میشوند.
تلفظ
این واژه در زبان فارسی به صورت رُهبانان (با ضمه روی حرف ر و سکون هـ) تلفظ میشود.
در جدول
در حل جدول کلمات متقاطع، این واژه معمولاً به عنوان پاسخ برای راهبان مسیحی، عابدان گوشهنشین یا صومعهنشینان به کار میرود.
به انگلیسی
برای اشاره به این گروه در زبان انگلیسی از واژه Monks (به معنی راهبان) یا Monastics استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی، «رُهبان» خود صیغه مبالغه یا جمعِ «راهب» است که در فارسی مجدداً با «ان» جمع بسته شده است.
در قرآن
واژه «الرُّهبان» در قرآن کریم ۳ بار (در سورههای مائده آیه ۸۲، و توبه آیات ۳۱ و ۳۴) ذکر شده است. قرآن در برخی آیات از شفقت آنها تمجید کرده و در آیاتی دیگر، دنیاطلبی یا اطاعت کورکورانه از برخی از آنان را مذمت میکند.
نماد چیست
در ادبیات و تاریخ ادیان، رهبانان نماد عزلتنشینی، ریاضتهای سخت، صومعه و شمع و قندیل هستند. در فرهنگ اسلامی، سبک زندگی انقباضی و رهبانیتِ توأم با ترک کامل دنیا، به عنوان روشی مطلوب تأیید نشده است.
جمعبندی و توضیح کامل رهبانان
واژه «رهبانان» در اصل از ریشه عربی «ر ه ب» به معنی ترس و خشیت گرفته شده است؛ زیرا این عابدان از بیم جلال الهی و عاقبت گناه، به صومعهها پناه میبردند. اگرچه در برخی منابع قدیمی فارسی به اشتباه آن را مرکب از «ره» و «بان» (نگهبان راه) دانستهاند، اما ریشه اصیل آن همان معنای دینی و قرآنی است.
این واژه در ادبیات فارسی و متون دینی، تداعیکننده زندگی زاهدانه، صومعهنشینی و دوری از هیاهوی مادی است. در قرآن کریم نیز به عنوان صنف عابدان مسیحی در کنار «احبار» (عالمان یهود) مورد واکاوی و اشاره قرار گرفته است.