یعنی چه
مصاحف در لغت به معنای مجموعهای از ورقهای نوشتهشده است که بین دو جلد قرار میگیرند. در عرف اسلامی و زبان فارسی، این واژه اختصاصاً به عنوان جمع مکسر «مصحف» و به معنای نسخههای متعدد قرآن مکتوب به کار میرود.
تلفظ
این واژه به صورت مَصاحِف (فتح م، صاد کشیده، کسر ح) تلفظ میشود. واژه مفرد آن نیز مُصحَف (ضم م، سکون ص، فتح ح) است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، واژه مصاحف معمولاً به عنوان پاسخ برای راهنماهای «نسخههای قرآن»، «جمع مصحف» یا «کتابها و دفاتر» کاربرد دارد و کلمهای ۵ حرفی است.
به انگلیسی
برای انتقال دقیق مفهوم دینی آن از اصطلاح Copies of the Qur'an یا شکل لاتیننویسی شده Mushafs استفاده میشود. در متنهای تاریخی و نسخهشناسی نیز واژه Codices به کار میرود.
به عربی
این واژه اصالتاً عربی است. در زبان عربی به مجلدات مکتوب آیات وحی «المصاحف» میگویند که در برابر قرائت و حفظ شفاهی قرار میگیرد.
به فارسی
معادالهای دقیق فارسی این واژه شامل «قرآنها»، «کتابها»، «دفترها» و «نسخهها» است، هرچند امروزه کاربرد آن در فارسی بیشتر به همان نسخههای قرآن اشاره دارد.
در قرآن
خود واژه «مصحف» یا «مصاحف» در متن قرآن وجود ندارد و یک اصطلاح پساقرآنی محسوب میشود که پس از جمعآوری آیات به صورت کتاب رواج یافت. با این حال، ریشه و همخانواده آن یعنی «صُحُف» ۸ مرتبه در قرآن (مانند صحف ابراهیم و موسی) ذکر شده است.
نماد چیست
مصاحف در فرهنگ و هنر اسلامی مظهر و نماد تثبیت وحی، حفظ کلام الهی از تحریف، و همچنین تجلیگاه هنر مقدس خوشنویسی و تذهیب به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل مصاحف
واژه مَصاحِف جمعِ مکسر مُصحَف و برخاسته از ریشه عربی «ص ح ف» است. این کلمه در لغت به معنای صفحاتِ نوشتهشده و تجمیعشده در میان دو جلد است که مفهوم کتاب یا دفتر را میرساند. با این حال، در فرهنگ اسلامی و زبان فارسی، کاربرد تخصصی یافته و به طور ویژه به نسخههای مکتوب و مجلدات قرآن کریم اشاره دارد.
نکته جالب توجه در خصوص این واژه آن است که خود کلمه «مصحف» یا «مصاحف» در متن قرآن کریم به کار نرفته است و به عنوان یک اصطلاح پساقرآنی، پس از درگذشت پیامبر (ص) و در زمان جمعآوری و تدوین آیات به صورت کتابِ واحد شکل گرفت. این واژه در زبان فارسی بیشتر در متون کهن، مباحث علوم قرآنی و به عنوان یک کلمه پنجحرفی در جدول کلمات متقاطع کاربرد دارد.