یعنی چه
تعدی در لغت به معنای پا را از گلیم خود فراتر نهادن، تجاوز از حدود قانونی و شرعی، و ورود ضرر به دیگری بدون مجوز است. این واژه در اصطلاحات حقوقی و اخلاقی کاربرد فراوانی دارد و نشاندهنده پایمال کردن حقوق دیگران است.
تلفظ
این واژه به صورت تَعَدّی تلفظ میشود که دارای تشدید روی حرف دال است و ریشه در زبان عربی دارد.
در جدول
در حل جدول کلمات متقاطع، واژه تعدی با ۴ حرف به عنوان پاسخ واژههایی چون ستم، تجاوز، درازدستی و تخطی شناخته میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به سیاق متن حقوقی یا عمومی، از واژههای فوق برای رساندن مفهوم تعدی استفاده میشود.
به عربی
واژه تعدی خود ریشه عربی دارد و در این زبان از واژههای همخانواده آن یا کلماتی چون اعتداء برای بیان این مفهوم استفاده میشود.
به فارسی
برابرهای اصیل و رایج فارسی برای این واژه شامل دستاندازی، ستم، درازدستی، تخطی و زیر پا گذاشتن داد و انصاف است.
در قرآن
مشتقات این واژه بارها در قرآن کریم به کار رفته است؛ مانند آیه ۱ سوره طلاق: «وَمَن يَتَعَدَّ حُدُودَ اللَّهِ فَقَدْ ظَلَمَ نَفْسَهُ» که به معنای تجاوز از مرزها و احکام الهی است و آن را مصداق ستم به خویشتن میداند.
جمعبندی و توضیح کامل تعدی
واژه «تعدی» از ریشه عربی «ع د و» به معنای گذشتن از حد و مرز است. این کلمه در زبان فارسی بار معنایی کاملاً منفی دارد و به رفتارهایی اطلاق میشود که در آن فرد با زیر پا گذاشتن قانون، اخلاق یا عرف، به حقوق، دارایی یا حریم دیگران دستاندازی میکند. در اصطلاح حقوقی نیز تعدی به معنای انجام عملی است که کشفِ حق یا مرز قانونی را نادیده گرفته و موجب ورود ضرر به دیگری شود.
این مفهوم در آموزههای دینی و متون قرآنی نیز به شکل برجستهای مطرح شده و غالباً در قالب هشدار درباره عدم تجاوز از حدود الهی (فلا تعتدوها) بیان گردیده است. در ادبیات فارسی و زبان توده مردم، کلماتی مانند ظلم، ستم، اجحاف و درازدستی به عنوان هممعنیهای این واژه به کار میروند تا بر زشتیِ شکستن مرزهای عدالت تأکید کنند.