یعنی چه
بر خلاف تصور عمومی، عسل طبرزد به معنی عسل زنبور نیست؛ بلکه در لغتنامههای کهن و طب سنتی به شیرهٔ نبات، مایهٔ نبات یا شهد و آبنبات روان گفته میشود. طبرزد در اصل به معنی قند یا شکر سفتی است که با تبر آن را میشکستند.
تلفظ
این ترکیب در زبان فارسی به صورت عَسَلِ طَبَرْزَد (با فتح طاء و راء و سکون باء و زاد) تلفظ میشود.
در جدول
پاسخ دقیق برای این کلمه در جدول، خود عبارت «عسل طبرزد» است که ۸ حرف دارد. همچنین ممکن است به عنوان راهنما برای پاسخهای «شیره نبات» یا «تبرزد» به کار رود.
به انگلیسی
در متون قدیمی و ترجمههای انگلیسی، برای اشاره به این مفهوم از اصطلاحاتی چون شربت شکر یا شیره نبات استفاده میشود.
به عربی
این ترکیب در کتابهای طب سنتی عربی نیز به همین صورت یا به شکل سکر طبرزد به کار رفته است.
به ترکی
در زبان ترکی برای اشاره به این مایه شیرین قندی، از معادلهای مرتبط با نبات و شکر بلوری استفاده میکنند.
به فارسی
معادلهای اصیل و واژگان جایگزین فارسی آن شامل شیره نبات، شهد شکر، ماءالنبات و شربت قند است. بخش دوم آن یعنی طبرزد، ریشه در واژه پهلوی «تَوَرْزَت» (تبرزد) دارد.
نماد چیست
در ادبیات کلاسیک فارسی، عسل طبرزد کنایه و نمادی از شیرینی مفرط، کلام بسیار دلنشین و نغز، و همچنین استعاره از لب معشوق است که شاعران برای مبالغه در شیرینی از آن بهره میبردهاند.
جمعبندی و توضیح کامل عسل طبرزد
ترکیب «عسل طبرزد» از اصطلاحات کهن و دقیق در متون لغوی، ادبی و طب سنتی فارسی است. برخلاف ظاهر آن که ممکن است ذهن را به سمت عسل طبیعی زنبور هدایت کند، این واژه در واقع اشاره به «شیره نبات»، «شهد شکر» یا قند بلوری بسیار سختی دارد که در گذشته با تبر شکسته میشده است. واژه طبرزد معربشدهٔ کلمه پهلوی «تَوَرْزَت» است.
این اصطلاح در ادبیات فارسی جایگاه ویژهای دارد و شاعران از آن به عنوان نماد و مبالغهای برای شیرینی بیحد و اندازه، سخنان دلنشین و کنایه از لب معشوق استفاده میکردهاند. لازم به ذکر است که گرچه کلمه عسل به تنهایی در قرآن کریم آمده، اما ترکیب عسل طبرزد یک اصطلاح لغوی و طبی است و در قرآن وجود ندارد.