معنی
شگفت در زبان فارسی به معنی هر چیز عجیب، غریب و مایهٔ اعجاب است که انسان را دچار حیرت کند؛ همچنین به حالت روحی تحیر و بهت نیز اطلاق میشود.
یعنی چه
وقتی میگوییم چیزی شگفت است، یعنی از روال عادی و معمول خارج بوده و بهخاطر ویژگیهای خاص، عظمت یا زیبایی غیرمنتظرهاش، توجه و تعجب شدید انسان را جلب میکند.
مترادف
این واژهها در متون کهن و معاصر هممعنی یا بسیار نزدیک به واژه شگفت هستند.
متضاد
کلماتی که مفهوم تکراری بودن، سادگی و خارج نبودن از روال طبیعی زندگی را میرسانند، متضاد شگفت هستند.
هم خانواده
واژههایی که از یک ریشه اشتقاق یافته یا با آن پیوند معنایی و ساختاری نزدیک دارند.
ریشه
این واژه اصالت کاملاً ایرانی دارد و از واژه škleft یا škraft در زبان پهلوی به معنی عجیب، سخت و شگفتانگیز گرفته شده است. همچنین در ریشههای دورتر هندواروپایی با مفهوم نگاه کردن و درک امر غیرعادی مرتبط است.
جمله سازی
در جدول
در جدولهای متقاطع، در پاسخ به راهنمای «عجیب»، «حیرت» یا «تعجب»، واژه ۴ حرفی شگفت کارایی دارد.
به انگلیسی
بسته به جایگاه نقش کلمه در جمله (اسم یا صفت)، میتوان از این معادلهای انگلیسی استفاده کرد.
جمعبندی و توضیح کامل شگفت
واژه «شگفت» یکی از اصیلترین و زیباترین واژگان زبان فارسی است که ریشه در پهلوی دارد و برای توصیف حالت تعجب، تحیر و مواجهه با امور غیرعادی و خارقالعاده به کار میرود. این کلمه هم به عنوان اسم (به معنی بهت و عجب) و هم در ساختهای صفتسازی کاربرد فراوان دارد.
در فرهنگ و ادبیات فارسی، شگفت تنها به معنای یک غافلگیری ساده نیست؛ بلکه نمادی از مواجهه انسان با امر قدسی، عظمت آفرینش، قدرت طبیعت و زیبایی بیحدوحصری است که عقل در برابر آن متوقف میشود. گرچه این واژه به صورت مستقیم در قرآن نیامده، اما مفاهیم معادل آن مانند «عجب» بارها برای توصیفنشانههای الهی استفاده شده است.