یعنی چه
واژهٔ «نعجات» جمع مؤنث سالم از کلمهٔ عربی «نَعْجَة» است و در لغت به معنای میشها یا گوسفندان ماده بهکار میرود. در متون کهن ادبی و عربی، گاهی به صورت مجازی برای اشاره به آهوی ماده یا گاو وحشی ماده نیز استفاده شده است.
تلفظ
این واژه در زبان اصلی خود یعنی عربی به صورت فَعلات یعنی «نَعَجَات» با فتح عین تلفظ میشود، هرچند در متون فارسی گاه با سکون عین نیز خوانده شده است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، واژهٔ «نعجات» به عنوان پاسخ برای راهنماهای «میشها» یا «جمع نعجه» کاربرد دارد و کلمهای ۵ حرفی است.
به انگلیسی
معادل دقیق واژهٔ نعجات (میشها) در زبان انگلیسی واژهٔ Ewes است که به گوسفندان ماده اشاره دارد.
به عربی
این کلمه خود ریشهٔ عربی دارد. جمع مؤنث سالم آن «نَعَجَات» و جمع مکسر و رایجتر آن در زبان عربی «نِعَاج» است.
به فارسی
برگردان دقیق و سادهٔ این واژه به زبان فارسی معیار، «میشها» یا «گوسفندهای ماده» است.
در قرآن
خودِ کلمهٔ «نعجات» به صورت جمع مؤنث سالم در قرآن نیامده است؛ اما صورت مفرد آن (نَعْجَة) و جمع مکسر آن (نِعاج) ۴ بار در سوره ص در جریان دادرسی دو برادر نزد حضرت داوود (ع) مطرح شده است؛ آنجا که شاکی میگوید برادرم ۹۹ میش دارد و من تنها یک میش دارم.
نماد چیست
در ادبیات، متون تاویلی و فرهنگ عامه، نعجه یا نعجات نماد بیدفاع بودن، بیزبانی و مظلومیت است. همچنین در تفاسیر عرفانی و کنایی، گاه به عنوان کنایه از افراد تحت سرپرستی یا داراییهای اندک در برابر زیادهخواهی ثروتمندان استفاده میشود.
جمعبندی و توضیح کامل نعجات
واژهٔ «نعجات» یک لفظ وامگرفته شده از زبان عربی است که به عنوان جمع مؤنث سالم واژهٔ «نَعْجَة» شناخته میشود. این کلمه در زبان فارسی به معنای «میشها» یا «گوسفندان ماده» است و بیشتر در متون کهن ادبی، مذهبی و فقهی کاربرد دارد. ریشهٔ این کلمه از ثلاثی مجرد «نعج» به معنی سفید شدن یا فربه شدن میآید.
اگرچه خود این ساختار جمع در قرآن عیناً تکرار نشده، اما مفرد و جمع مکسر آن (نعاج) در سورهٔ ص و در داستان تمثیلی قضاوت حضرت داوود به کار رفته است. در ادبیات فارسی از جمله مثنوی معنوی مولانا نیز به این داستان و واژهٔ نعجه اشاره شده است تا مفهوم زیادهخواهی در برابر کمتوقعی را تصویر کند.
در فرهنگ نمادها، این کلمه بازتابدهندهٔ مفاهیمی چون بیزبانی، ستمپذیری، مظلومیت و مال یا داراییِ تحت سرپرستی است. در حل جدول کلمات متقاطع نیز معمولاً به عنوان هممعنی کلمهٔ میشها مورد استفاده طراحان قرار میگیرد.