یعنی چه
«توکلمون» از ترکیب واژهٔ «توکل» (ریشه عربی وکل) و پسوند مالکیت عامیانهٔ «ـمون» (مان) ساخته شده است. این اصطلاح در گفتار روزمره به معنی پشتگرمی، اطمینان قلبی و سپردن کارها و سرنوشتِ ما به یک نیروی برتر (بهویژه خداوند) در عین تلاش و تدبیر است.
تلفظ
این واژه در زبان محاورهای و گفتاری فارسی به صورت تتابع حرکات [tavakkolumun] تلفظ میشود که در آن حرف لام با ضمه به پسوند متصل میگردد.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ دقیق برای این سازه خودِ واژهٔ «توکلمون» با ۷ حرف است. مفاهیم فرعی آن نیز میتواند به عنوان راهنما استفاده شود.
به انگلیسی
برای رساندن مفهوم دقیق مذهبی و عرفانی آن در زبان انگلیسی، از عباراتی مانند «Our trust in God» یا «Our reliance» استفاده میشود.
به عربی
ریشهٔ اصلی واژه عربی (و-ک-ل) است. برای معادلسازی دقیق ضمیر متصل «ـمون» در عربی، از ضمیر «نا» استفاده شده و به صورت «توکُلُنا» ترکیب میشود.
به فارسی
برگردان دقیق و سرهٔ این واژه در زبان فارسی معیار، عباراتی نظیر «پشتگرمی ما»، «سپردن کارهای ما به خدا» و «خداترسی و امید ما» است.
در قرآن
اگرچه خودِ ساختار گفتاری «توکلمون» در قرآن نیست، اما ریشهٔ آن (وکل) ۷۰ بار در قالبهایی چون «تَوَکَّلْ عَلَی اللَّهِ» (بر خدا توکل کن) و «إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُتَوَكِّلِينَ» آمده که به معنای واگذاری امور به ک someفایتکنندهٔ حقیقی است.
نماد چیست
در ادبیات و عرفان، توکل نماد «بستن زانوی شتر در عین اعتماد به خدا» (بر اساس حدیث نبوی و شعر مولوی) و همچنین نماد آرامشِ بیقیدوشرط یک کودک در دستان مادرش است.
جمعبندی و توضیح کامل توکلمون
واژهٔ «توکلمون» در حقیقت شکل ساختاری، گفتاری و عامیانهٔ عبارت «توکلمان» در زبان فارسی است. این کلمه از ریشهٔ عربی «وکل» بر وزن تفعل ساخته شده و با پیوستن ضمیر متصل اول شخص جمع (ـمون) پدید آمده است. در لغتنامههای رسمی عینا به این صورت عامیانه مدخلی وجود ندارد، اما ریشهٔ اصلی آن یعنی توکل، جایگاه عمیقی در فرهنگ معنوی، ادبی و دینی ما دارد.
مفهوم حقیقی این واژه، تکیه کردن، اعتماد قلبی راسخ و واگذار کردن امور به خداوند یا یک تکیهگاه محکم است؛ مشروط بر اینکه فرد وظیفه و تلاش خود را انجام داده باشد. در ادبیات فارسی و متون قرآنی، این حالت روحی مایهٔ آرامش، دوری از اضطراب و نماد عالیترین مراتب ایمان و تسلیم دانسته میشود.