یعنی چه
لتراست برگههای پلاستیکی و شفافی شامل حروف الفبا، اعداد، علائم یا طرحهای پیشفرض بود. طراحان گرافیک، نقشهکشها و صفحهآراها قبل از پیدایش کامپیوتر، این ورقهها را روی کاغذ قرار میدادند و با ساییدن و مالش پشت آن به کمک مداد یا ابزاری مخصوص، طرح یا حرف مورد نظر را روی صفحه منتقل میکردند.
تلفظ
این واژه به صورت سکون روی حرف ت و ر، فتحه روی الف و کسره روی سین تلفظ میشود و از نام یک برند تجاری بریتانیایی گرفته شده است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این کلمه دقیقاً ۶ حرف دارد و معمولاً با راهنماهایی همچون «حروف برگردان در گرافیک قدیم» یا «برچسب حروف مالشی» شناخته میشود.
به انگلیسی
واژه Letraset ترکیبی از کلمات Letter (حرف) و Set (چیدن/مجموعه) یا طبق برخی منابع ترکیبی از Letter + Rapid + Set به معنای چیدمان سریع حروف است.
به عربی
در زبان عربی نیز به دلیل وارداتی بودن این فناوری، یا از نام تجاری آن به صورت لیتراسیت استفاده میشود و یا عملکرد فنی آن به عنوان حروف انتقال خشک توصیف میگردد.
به فارسی
از آنجا که لتراست یک وامواژه و اسم خاص تجاری بریتانیایی (تأسیس ۱۹۵۹) است، واژگان همخانواده یا ریشه اصیل فارسی ندارد، اما در زبان فارسی اصطلاحات توصیفی مانند حروف برگردان یا حروف مالشی به عنوان معادلهای کاربردی آن در صنعت چاپ و گرافیک به کار میرفتند.
نماد چیست
لتراست در فرهنگ هنری نماد دوران طلایی طراحی دستی در دهههای ۷۰ و ۸۰ میلادی است. این ابزار یادآور روزگاری است که صفحهآرایی روزنامهها، طراحی پوسترها و کاور آلبومهای موسیقی (بهویژه سبک پانک) بدون کامپیوتر و با دقت بالا و زحمت دست انجام میشد.
معنی انگلیسی/خارجی
واژه Letraset در اصل نام یک شرکت بریتانیایی است که در سال ۱۹۵۹ تأسیس شد و تکنولوژی حروفچینی خشک (Dry transfer) را تجاریسازی کرد. این واژه در دنیای انگلیسیزبان به عنوان یک نام تجاری فراگیر (Generic trademark) برای تمام برگههای انتقال حروف، فارغ از برند تولیدکننده، به کار میرود و کاربرد اصلی آن تولید سریع و منظم متون و عناوین بدون نیاز به ماشین چاپ بوده است.
جمعبندی و توضیح کامل لتراست
لتراست (Letraset) در اصل نام یک شرکت بریتانیایی معروف تولیدکننده ابزارهای گرافیکی بود که در سال ۱۹۵۹ تأسیس شد. محصول شاخص این شرکت که شامل ورقههای پلاستیکی حاوی حروف الفبا، اعداد و علائم آماده بود، در ایران نیز با همین نام تجاری به محبوبیت بالایی دست یافت. این سیستم به طراحان و صفحهآراها اجازه میداد تا بدون نیاز به دستگاههای چاپ بزرگ و سنگین، متون خود را با فونتهای منظم و شیک به صورت دستی روی کاغذ منتقل کنند.
روش کار با لتراست به این صورت بود که کاربر ورقه را روی سطح کار قرار میداد و با مالش یا ساییدن پشت حرف مورد نظر توسط مداد یا ابزار مخصوص، آن را روی کاغذ میچسباند. این ابزار نقش بسیار مهمی در شکلگیری هنر گرافیک، طراحی پوسترهای خیابانی، جلد آلبومهای موسیقی و صفحهآرایی روزنامهها در دهههای ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰ میلادی ایفا کرد.
با ظهور و رونق گرفتن کامپیوترها، فونتهای دیجیتال و نرمافزارهای پیشرفته طراحی مانند فتوشاپ و ایلاستریتور در دهه ۱۹۹۰، استفاده از لتراست به مرور منسوخ شد. امروزه این کلمه در فرهنگ لغات و اصطلاحات گرافیک ایران به عنوان نمادی نوستالژیک از دوران طراحی سنتی و تایپوگرافی پیش از عصر دیجیتال یاد میشود.