یعنی چه
خاوران در زبان فارسی به معنی مشرق یا همان جهت جغرافیایی شرق است. همچنین در متون کهن به سرزمینهای شرقی ایران بزرگ اطلاق میشده و در موسیقی ردیف دستگاهی ایران نیز نام گوشهای در دستگاه ماهور است.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت خاوَران (Xāvarān) با فتح واو است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این واژه معمولاً مشرق یا شرق است.
به انگلیسی
برای معادلسازی این واژه در زبان انگلیسی از کلمات East (جهت شرق) یا Orient (مشرقزمین) استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی دقیقترین معادل برای این واژه، «الشرق» است.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی برای مفهوم شرق و خاور از واژه Doğu استفاده میشود.
به فارسی
برگردان و معادلهای اصیل و روان فارسی این واژه شامل مشرق، خاور، شرق و مطلع الأنوار است که همگی به جهت برآمدن آفتاب اشاره دارند.
نماد چیست
از آنجا که خاوران محل برآمدن خورشید است، در ادبیات حماسی و عرفانی ایران به عنوان نماد نورانیت، آغاز دوباره، امید و سپیدهدم زندگی شناخته میشود.
جمعبندی و توضیح کامل معنی خاوران
واژه «خاوران» یک اصطلاح اصیل فارسی و مأخوذ از زبان پهلوی (پارسی میانه) از شکل تحولیافته واژه «xvarwarān» است که با واژه «خور» به معنای خورشید ارتباط مستقیم دارد. معنای پایدار و امروزی آن جهت جغرافیایی شرق یا مشرق است، هرچند که در برخی متون بسیار کهن گاهی به صورت متضاد یعنی مغرب نیز ثبت شده است.
این واژه افزون بر کاربرد جغرافیایی، در فرهنگ و هنر ایرانی نیز جایگاه ویژهای دارد؛ به طوری که در موسیقی سنتی ایران نام گوشهای در دستگاه ماهور است و در ادبیات نماد روشنایی، طلوع و آغاز به شمار میرود. همچنین در جغرافیای معاصر، این واژه به عنوان اسم خاص برای نامگذاری مناطق مختلفی در ایران استفاده میشود.