یعنی چه
ضیق النفس یک ترکیب عربی مستعمل در زبان فارسی است که در اصطلاحات پزشکی و ادبی به حالت دشواری در تنفس، احساس خفگی، و سخت بالا آمدن دم و بازدم اطلاق میشود.
تنزّه/تلفظ
این عبارت ترکیبی اضافه در زبان عربی است که در فارسی به صورت ضِیقُ النَّفَس یا ضیقِ نَفَس تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ این کلمه به صورت «ضیق النفس» ۸ حرف دارد. همچنین واژههای مترادف آن مانند ربو یا آسم نیز کاربرد دارند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای بیان این حالت از اصطلاح عمومی shortness of breath و در مراجع پزشکی از واژه تخصصی dyspnea استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی معاصر علاوه بر خود عبارت، از اصطلاحات ضیق التنفس و الربو (برای بیماری آسم) استفاده میکنند.
به فارسی
معادلهای دقیق فارسی این اصطلاح، تنگینفس، نفستنگی، و در اصطلاحات نوین پزشکی فارسی «دشواردمی» است.
در قرآن
خود ترکیب «ضیق النفس» عینا در قرآن وجود ندارد؛ اما ریشه آن به صورت تعابیری نظیر «ضیقا حرجا» (سوره انعام آیه ۱۲۵) برای بیان حال خفگی روحی گمراهان، و «یضیق صدرک» (سوره حجر آیه ۹۷) به معنی تنگی سینه و دلتنگی آمده است.
نماد چیست
در متون ادبی و عرفانی، ضیق النفس یا تنگی سینه کنایه و نمادی از بحرانهای روحی، اندوه شدید، دلتنگی و حالت قبض و گرفتگی دل در برابر سختیهای دنیاست.
جمعبندی و توضیح کامل ضیق النفس
اصطلاح «ضیق النفس» یک ترکیب عربی وارد شده به زبان فارسی است که از دو بخش «ضیق» (به معنی تنگی و محدودیت) و «نفس» (به معنی دم و بازدم) تشکیل شده است. این واژه در طب سنتی و زبان عموم به معنای تنگی نفس، دشواری در تنفس و بیماریهایی نظیر آسم به کار میرود که فرد در آن احساس خفگی یا کمبود هوا دارد.
اگرچه این ترکیب به طور مستقیم در متن قرآن مجید به کار نرفته است، اما ریشههای لغوی آن در قالب مفاهیمی همچون «ضیق صدر» (تنگی سینه) برای توصیف حالات روانی، دلتنگی و فشارهای روحی انسانها استفاده شده است. در جدول کلمات متقاطع، این کلمه دقیقاً ۸ حرف دارد و معادلهای تخصصی آن در زبان انگلیسی Dyspnea و در زبان فارسی تنگی نفس است.