یعنی چه
«حسبما» یک ترکیب قیدی و حرف ربط مأخوذ از زبان عربی است که از دو بخش «حَسْب» (به معنی بر اساس یا بر طبق) و «ما» (موصول یا مصدری به معنی آنچه) تشکیل شده است. این واژه در متون اداری، فقهی، حقوقی و نثر رسمی کاربرد فراوانی دارد و نشاندهنده مطابقت یک عمل یا حکم با یک منبع یا قاعده مشخص است.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت [حَسْبَما] (hasbamā) است که در آن حرف سین ساکن و حرف با دارای فتحه متمایل به صدای روان است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، در پاسخ به راهنماهایی همچون «بر طبق آنچه» یا «مطابقِ آنچه» که ۵ حرفی باشند، واژه «حسبما» قرار میگیرد.
به انگلیسی
در متون رسمی و حقوقی انگلیسی، بسته به لحن جمله از عباراتی که مفهوم تطابق و بر اساس چیزی بودن را میرسانند استفاده میشود.
به عربی
این واژه خود اصالتاً عربی است و در متون کلاسیک و معاصر عربی دقیقاً به همین صورت یا با عبارات هممعنی مانند «وفقا لـ» به کار میرود.
به فارسی
معادلهای روان و اصیل فارسی این کلمه شامل ترکیبهایی نظیر «بر پایه آنچه»، «همانگونه که» و «طبقِ آنچه» است که در گفتار روزمره جایگزین این واژه عربیتبار میشوند.
نماد چیست
واژه «حسبما» به عنوان یک حرف ربط و ابزار ساختاری زبان، فاقد هرگونه نماد مادی، اسطورهای یا تصویرسازی فرهنگی است و صرفاً کارکرد معنایی و دستوری دارد.
جمعبندی و توضیح کامل حسبما
واژه «حسبما» ترکیبی مأخوذ از زبان عربی است که از الحاق «حَسْب» (به معنی بر طبق و شمار) و «ما» (موصول) ایجاد شده است. این واژه به طور گسترده در نثرهای اداری، فقهی، حقوقی و متون رسمی فارسی به کار میرود تا نشان دهد یک اقدام یا حکم، دقیقاً بر اساس و مطابق با آنچه قبلاً ذکر شده یا مقرر گردیده، انجام میگیرد.
اگرچه ریشه این کلمه یعنی «حسب» در قرآن کریم به کرات و در معانی کفایت و حسابداری آمده، اما خود ترکیب چسبیده «حسبما» در متن قرآن نیامده است. در زبان فارسی معاصر، این کلمه جایگاهی کاملاً رسمی دارد و در مکاتبات دیوانسالاری یا احکام قضایی به وفور دیده میشود.