یعنی چه
فلز در لغتنامههای کهن به معنای مس سپید، سنگریزه و گوهر کانی گدازپذیر آمده است. در علم امروز، به عناصر شیمیایی سادهای گفته میشود که معمولاً در دمای معمولی جامد، براق، چکشخوار و شکلپذیر هستند و جریان برق و گرما را به خوبی هدایت میکنند؛ مانند آهن، مس، طلا و نقره.
هم خانواده
واژههایی که با فلز همریشه هستند یا از آن مشتق شدهاند شامل شکل جمع آن و مشاغل و علوم مرتبط با این ماده میشوند.
جمله سازی
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ مستقیم واژه «فلز» یک کلمه ۳ حرفی است. همچنین در متون کهن از واژههایی مانند توپال یا آهنگ نیز به عنوان معادل آن استفاده شده است.
به انگلیسی
واژه معادل در زبان انگلیسی برای اشاره به این عناصر مستحکم و رسانا.
به عربی
در زبان عربی مدرن از همان واژه فِلِزّ (با جمع فِلِزّات) استفاده میشود و در کاربردهای کهنتر یا عمومیتر، واژه مَعْدِن به کار میرود.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی هم از واژه بینالمللی Metal و هم از واژه وامگرفته شده Maden استفاده میشود.
نماد چیست
در کیمیاگری و فرهنگ سنتی، فلزات نماد سرسختی، اراده تزلزلناپذیر، استقامت و دگرگونیپذیری هستند. در علم شیمی، فلز به خودی خود نماد یکتایی ندارد و هر عنصر (مانند Fe برای آهن) نماد خود را دارد. همچنین در فلسفه فنگشویی، فلز یکی از پنج عنصر اصلی طبیعت به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل فلز
واژه «فلز» ریشهای بسیار جالب دارد؛ این کلمه در واقع معرب (عربیشده) واژه «پْلِنج» (plinǰ) در زبان پارسی میانه (پهلوی) است که به معنای برنج یا مفرغ بوده و پس از ورود به زبان عربی، دوباره با ساختار جدید به فارسی دری بازگشته است. امروزه این واژه به طیف وسیعی از عناصر شیمیایی سخت، براق و رسانا اطلاق میشود که نقشی حیاتی در توسعه تمدن بشری و صنایع مختلف داشتهاند.
اگرچه خود کلمه «فلز» به طور مستقیم در متن قرآن نیامده است، اما مصادیق بارز آن مانند آهن (حدید)، طلا (ذهب) و نقره (فضه) بارها در آیات ذکر شدهاند. همچنین در برخی آیات از واژه «مُهْل» به معنای فلز گداخته و ذوبشده یاد شده که نشاندهنده شناخت ویژگیهای فیزیکی این مواد در بافت تاریخی آن زمان است.
در فرهنگهای لغت و متون کهن فارسی، برای این مفهوم از کلماتی مانند توپال، آهنگ و جماد کانی نیز استفاده میشده است. امروزه در حل جدولهای متقاطع، این کلمه به عنوان یک پاسخ دقیق ۳ حرفی شناخته میشود و نمادی از قدرت، دوام و پایداری در فرهنگهای مختلف است.