یعنی چه
علمالحروف یکی از شاخههای علوم خفیه یا غریبه است که به مطالعه ویژگیهای پنهان، باطنی و ارزش عددی حروف (نظام ابجد) میپردازد. معتقدان به این علم بر این باورند که حروف الفبا صرفاً نشانههایی برای نگارش نیستند، بلکه حقایقی جاری در هستی و جهان تکوین به شمار میروند که با کواکب و عناصر چهارگانه ارتباط دارند.
تلفظ
این عبارت به صورت ترکیب اضافی عربی همراه با التعریف تلفظ میشود؛ یعنی حروفی که در ابتدای کلمه بعدی قرار دارند، در ادغام تلفظی به صورت «عِلمُلحُروف» خوانده میشوند.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ دقیق برای دانش اسرار حروف خودِ عبارت «علم الحروف» با ۹ حرف است. همچنین کلمات هممعنی مانند «جفر» یا «تکسیر» نیز کاربرد دارند.
به انگلیسی
بسته به بافت متن، در زبان انگلیسی از واژه Onomancy برای جنبه پیشگویی آن، از Lettrism در مباحث عرفان اسلامی و از عبارت تفسیری Science of letters استفاده میشود.
به فارسی
معادلهای فارسی یا رایج آن در متون سنتی شامل «دانش حروف»، «جفر و جامعه»، «علم بسط» و «تکسیر» است که به همان مفهوم کارکرد اسرارآمیز حروف اشاره دارد.
در قرآن
خودِ واژه «علمالحروف» در متن قرآن نیامده است، اما اصلیترین مظهر آن در فرهنگ اسلامی، «حروف مقطعه» یا همان حروف رمزآلود ابتدای ۲۹ سوره قرآن (مانند الم، کهیعص) است. مفسران باطنی این حروف را کلیدهای جهان خلقت و رمزهای الهی میدانند.
نماد چیست
اصلیترین ابزار و نماد این علم، حروف ابجد و ارزش عددی آنهاست. علاوه بر این، لوحهای وفقی (مربعات جادویی حاوی اعداد و حروف) و پیوند هر حرف با یکی از کواکب هفتگانه یا عناصر چهارگانه (آب، باد، خاک، آتش) از نمادهای کلیدی آن محسوب میشوند.
جمعبندی و توضیح کامل علم الحروف
علمالحروف از کهنترین شاخههای علوم غریبه و خفیه است که بر پایه قداست و ارزش باطنی حروف الفبا شکل گرفته است. در این دانش، حروف صرفاً ابزاری برای انتقال مفاهیم زبانی نیستند، بلکه به عنوان حقایقی تکوینی و ماوراءطبیعی نگریسته میشوند که هر کدام دارای انرژی، فرکانس و ارزش عددی مشخصی در نظام ابجد هستند. پیروان این علم معتقدند با شناخت روابط پنهان میان حروف و اعداد، میتوان به اسرار هستی پی برد یا در امور عالم تصرف کرد.
در فرهنگ اسلامی، این علم پیوند محکمی با عرفان باطنی و تفسیر حروف مقطعه قرآن دارد. مفاهیمی چون جفر، تکسیر و زایجه از شاخههای وابسته یا مترادف آن به شمار میروند و مفسران باطنی از این ابزار برای استخراج بطون آیات و کشف شهود استفاده میکردند. امروزه این دانش بیشتر جنبه تاریخی، غیبگویی و نمادین دارد و در تقابل با علوم تجربی و جلیّه (آشکار) قرار میگیرد.