یعنی چه
الکهول در واقع همان واژهٔ «الکل» در نگارشهای قدیمیتر یا متون وامگرفتهشده است. این کلمه به دستهای از ترکیبات شیمیایی اشاره دارد که مایع، بیرنگ، فرار و بسیار قابل اشتعال هستند. در کاربرد عامیانه، این واژه هم به عنوان مادهٔ ضدعفونیکننده در پزشکی و هم برای اشاره به نوشیدنیهای مستکننده و مسکر (جوهر شراب) به کار میرود.
تلفظ
این کلمه بر اساس ریشهٔ اروپایی آن (Alcohol) به صورت «الکُهول» یا «آلکل» تلفظ میشده است، هرچند که امروزه در زبان فارسی معیار به صورت روانترِ «الکل» تلفظ و نگاشته میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، اگر طراح به دنبال یک کلمهٔ ششحرفی قدیمی برای این مفهوم باشد، پاسخ دقیق آن «الکهول» است. نمونههای کوتاهتر آن شامل الکل یا مسکر میشود.
به انگلیسی
واژه الکهول در زبان انگلیسی به صورت Alcohol نوشته و تلفظ میشود که خود برگرفته از ریشهٔ کهن عربی است.
به فارسی
در برگردانها و متون ادبی فارسی، بسته به کاربرد، از واژههایی چون «الکل»، «می»، «باده»، «شراب»، «مُسکر» یا «جوهر شراب» به عنوان معادلهای مستقیم یا مفهومی آن استفاده میشود.
نماد چیست
در علم شیمی، این واژه نماد ترکیباتی است که دارای گروه هیدروکسیل متصل به کربن هستند و با فرمول عمومی R-OH نمایش داده میشوند. در نشانههای عمومی نیز بسته به کاربرد، نماد صلح و بهداشت (ضدعفونیکننده) یا نماد منع مصرف (مشروبات مسکر) است.
معنی انگلیسی/خارجی
واژه «الکهول» عملاً همان واژهٔ خارجی Alcohol است که وارد زبان فارسی شده است. این کلمه سفر زبانی جالبی داشته؛ ابتدا از واژهٔ عربی «الکُحل» (به معنی سرمه یا گرد بسیار ناب) به زبانهای اروپایی رفت، در آنجا به شکل Alcohol برای نامگذاری جوهر و عصارهٔ تقطیرشدهٔ شراب به کار رفت و سپس دوباره با املای الکهول یا الکل به فارسی بازگشت.
جمعبندی و توضیح کامل الکهول
واژهٔ «الکهول» یک نمونهٔ جذاب از چرخش کلمات میان زبانهای مختلف است. این کلمه در اصل از واژهٔ عربی «الکُحل» به معنای سرمه یا گرد بسیار ریز و خالص گرفته شده است. دانشمندان و کیمیاگران اسلامی مانند زکریای رازی، این اصطلاح را برای ذات، عصاره و جوهر نهایی مواد (از جمله مایع خالص حاصل از تقطیر شراب) به کار میبردند. اروپاییان این واژه را به صورت Alcohol اقتباس کردند و بعدها این کلمه با شکل جدید به زبان فارسی بازگشت.
امروزه در املای مدرن فارسی، نگارش این کلمه به «الکل» تغییر یافته است، اما در متون قدیمیتر و اسناد دوره قاجار و پهلوی اول، به فراوانی با املای «الکهول» دیده میشود. در ساختار شیمیایی، این کلمه مشخصکنندهٔ فرمولهای دارای گروه هیدروکسیل است و در کاربرد روزمره به دو جنبهٔ کاملاً متفاوت اشاره دارد: مایع ضدعفونیکنندهٔ پزشکی و نوشیدنیهای سکرآور.