معنی
واژهٔ «میخیزد» ساختار فعلی از مصدر «خاستن» است و به معنای بلند شدن از جا، برخاستن، قیام کردن، بالا آمدن یا سرچشمه گرفتن و نشات گرفتن از چیزی به کار میرود.
یعنی چه
این کلمه در ادبیات فارسی نشاندهندهٔ آغاز حرکت، بیداری، طلوع کردن یا متصاعد شدن است. برای مثال وقتی گفته میشود «دود از کنده میخیزد»، یعنی از آن نشات میگیرد یا بلند میشود.
متضاد
واژههایی که عملکردی معکوسِ بلند شدن و صعود کردن را نشان میدهند، به عنوان متضاد این کلمه شناخته میشوند.
هم خانواده
این کلمات همگی از ریشهٔ تکواژ ایران باستان و اوستایی به معنای حرکت کردن و بلند شدن مشتق شدهاند.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلمات، در پاسخ به راهنمای «بلند میشود» یا «نشات میگیرد»، کلمهٔ ۶ حرفی «میخیزد» قرار میگیرد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی با توجه به بافت متن، برای معنای نشات گرفتن و پدیدار شدن از Arise و برای بلند شدن فیزیکی از Get up استفاده میشود.
جمعبندی و توضیح کامل می خیزد
واژهٔ «میخیزد» یک فعل مضارع اخباری اصیل فارسی از مصدر «خاستن» است که ریشهای کهن در زبانهای ایران باستان دارد. این فعل به طور دقیق به معنای بلند شدن، بر پا ایستادن، قیام کردن و سرچشمه گرفتن است و نباید آن را با مصدر «خواستن» (طلب کردن) اشتباه گرفت.
در فرهنگ و ادبیات فارسی، این واژه بار معنایی بسیار مثبتی دارد و غالباً به عنوان نمادی از بیداری، حرکت، رستاخیز، شروع دوباره و قیام علیه ستم یا سستی به کار میرود؛ مانند جوشش و حرکتی که از دل یک جامعه یا جریان فکری نشات میگیرد.