یعنی چه
مباح شدن خون یک اصطلاح فقهی و حقوقی است و به این معناست که جان و خون یک شخص دیگر حرمت شرعی و قانونی ندارد. این وضعیت زمانی رخ میدهد که فرد مرتکب جرایم بسیار سنگینی مانند ارتداد، قتل عمد یا افساد فیالارض شده باشد. در این حالت، اگر کسی او را بکشد، مستوجب قصاص یا پرداخت دیه نخواهد بود.
تلفظ
این عبارت از ترکیب واژه عربی «مباح» (به فتح ميم و الفِ کشیده) و واژگان فارسی «شدن» و «خون» تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این واژه با توجه به تعداد حروف خواسته شده مشخص میشود که خود اصطلاح دقیقاً ۱۰ حرف دارد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی واژهای که دقیقاً معادل فقهی این اصطلاح باشد وجود ندارد، اما از مفاهیم حقوقی و تاریخی فوق برای رساندن معنای آن استفاده میشود.
به عربی
در فقه اسلامی و زبان عربی، اصطلاح اصلی و رایج برای این مفهوم «مهدور الدم» است که به معنای جانی است که هدر رفتن آن مجاز شمرده شده است.
در قرآن
عین عبارت «مباح شدن خون» در متن قرآن کریم ذکر نشده است. با این حال، آیاتی که به مجازات سنگین محاربان و مفسدان فیالارض اشاره دارند (مانند آیه ۳۳ سوره مائده) مبنای فقهی این حکم قرار میگیرند. این در حالی است که اصل اولی و عمومی قرآن بر اساس آیه ۳۲ سوره مائده، بر حرمت مطلق جان انسانها استوار است.
نماد چیست
این اصطلاح در ادبیات سیاسی، اجتماعی و فرهنگ عامه به عنوان نمادی از سلب کامل امنیت جانی، بیپناهی مطلق در برابر جامعه و خروج کامل یک فرد از سایه حمایت قانون، دین یا حکومت به کار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل مباح شدن خون
اصطلاح «مباح شدن خون» یک مفهوم حقوقی و فقهی در جهان اسلام است که به برداشته شدن حرمت جانی یک فرد اشاره دارد. این وضعیت فقهی که در زبان عربی بیشتر با نام «مهدورالدم» شناخته میشود، تنها در شرایطی خاص و به دلیل ارتکاب جرایم بسیار سنگین نظیر قتل عمد، ارتداد یا محاربه صادر میشود و بر اساس آن، قاتل چنین فردی مجازات یا جریمه (قصاص و دیه) نخواهد شد.
اگرچه ریشه این حکم به برداشتهای فقهی از برخی آیات قرآن کریم درباره مفسدان فیالارض برمیگردد، اما اصل نخستین در اسلام حفظ حرمت جان انسانهاست. این عبارت در گذر زمان به ادبیات و زبان عامه نیز راه یافته و امروزه به عنوان نمادی از بیپناهی مطلق، طرد اجتماعی و محرومیت کامل یک فرد از حقوق قانونی و شهروندیاش شناخته میشود.