یعنی چه
خجالتی به ویژگی رفتاری یا حالتی در فرد اشاره دارد که در مواجهه با دیگران یا حضور در اجتماعات، دچار شرم، حیا، انفعال و دستپاچگی میشود و معمولاً در ارتباطات اجتماعی خود محتاط است.
مترادف
این کلمات همگی بیانگر حالت شرم و دوری گزیدن از جلب توجه در میان جمع هستند.
متضاد
این واژهها نشاندهنده ویژگی افرادی هستند که در روابط اجتماعی بدون واهمه، بیباک و با اعتمادبهنفس بالا عمل میکنند.
هم خانواده
این کلمات همگی از ریشه سه حرفی «خ - ج - ل» ساخته شدهاند که مفهوم شرم و حیا را میرسانند.
جمله سازی
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت [xejālati] است که شامل مصوت کوتاه کسر در ابتدا، مصوت بلند الف و فتحه روی حرف لام میباشد.
در جدول
در جدولهای متقاطع، اگر نشانهای با عنوان «کمرو یا شرمگین» داده شود و پاسخ ۶ حرفی مد نظر باشد، کلمه «خجالتی» جواب دقیق آن است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی واژه Shy رایجترین معادل برای بیان خجالتی بودن افراد است.
به عربی
اگرچه ریشه خجالت در فارسی یک اصطلاح شبهعربی است، اما در عربی فصیح برای صفت خجالتی بیشتر از واژه خجول استفاده میشود.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی برای توصیف فردی که شرم و حیا دارد و کمرو است، از صفت Utangaç استفاده میشود.
جمعبندی و توضیح کامل خجالتی
واژه خجالتی در فرهنگ فارسی بازتابدهنده ویژگی رفتاری فردی است که در تعاملات اجتماعی دچار نوعی کمرویی، دستپاچگی یا احتیاط بیش از حد میشود. ریشه این کلمه ساختاری شبهعربی دارد که با «یای نسبت» فارسی ترکیب شده و در ادبیات و گفتار روزمره ما بسیار رایج است. در نگاه نمادین، این حالت روحی در طبیعت با «گل قهر و آشتی» و در فیزیک بدن با سرخ شدن گونهها شناخته میشود.
از منظر فرهنگی، خجالتی بودن یک مفهوم دوگانه است؛ گاهی در بستر سنتی به عنوان نشانهای از ادب، حیا، فروتنی و متانت ستایش میشود و گاهی در رویکردهای مدرن روانشناسی، به عنوان مانعی برای ابراز وجود، ارتباط موثر و نمادی از کمجرئتی تعبیر میگردد که با درونگرایی تفاوت ساختاری دارد.