یعنی چه
تخشی به معنای هراس، خوف و بیم است. این واژه حالتی از ترس را توصیف میکند که ناشی از آگاهی، معرفت و بزرگداشت طرف مقابل باشد، به طوری که فرد در دل خود نسبت به عظمت او دچار خشیت میشود.
تلفظ
این کلمه به صورت تَخْشَىٰ (با فتح ت، سکون خ و فتح ش) تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع، این کلمه ۴ حرفی به عنوان پاسخ برای راهنماهای 'ترسیدن'، 'بیم داشتن' یا 'خشیت' به کار میرود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به بافت متن، از واژههایی که مفهوم ترس همراه با احترام یا هراس عمیق را میرسانند استفاده میشود.
به عربی
این واژه در اصل خود یک فعل یا مصدر عربی از ریشه (خ ش ی) است و در زبان مبدأ به طور گسترده استفاده میشود.
به فارسی
معادلهای دقیق آن در زبان فارسی امروزی واژههای 'بیم داشتن'، 'هراس' و 'پروا کردن' هستند. در فارسی پهلوی واژه نزدیک 'تخشیدن' به معنی کوشیدن وجود دارد، اما تخشی مستقیماً از عربی وارد ادبیات مذهبی فارسی شده است.
در قرآن
این واژه به صورت فعل مضارع مخاطب مفرد در قرآن کریم آمده است. خشیت در فرهنگ قرآنی به معنای ترسی است که از روی شناخت عظمت خداوند در دل مومنان ایجاد میشود؛ مانند آیه «إِلَّا تَذْكِرَةً لِمَنْ يَخْشَىٰ» در سوره طه که به مفهوم خدایترسی آگاهانه اشاره دارد.
جمعبندی و توضیح کامل تخشی
واژه تخشی یک فعل یا مصدر با ریشه عربی است که وارد ادبیات معاصر و متون کهن مذهبی فارسی شده است. این کلمه برخلاف ترس عادی (خوف)، نشاندهنده نوعی هراس و بیم است که از روی معرفت، آگاهی و بزرگداشت یک مقام والا در دل انسان شکل میگیرد. در بافت مذهبی و قرآنی، این واژه مستقیماً با مفهوم خدایترسی و خضوع در برابر پروردگار پیوند خورده است.
در کاربردهای عمومی و سرگرمی مانند جدول کلمات متقاطع، این کلمه ۴ حرفی به عنوان هممعنی برای کلماتی چون ترس، بیم، هراس و خشیت مبنای طراحی سوال قرار میگیرد و دانستن ریشه قرآنی آن به حل راحتتر اینگونه جدولها کمک میکند.