یعنی چه
این ترکیب عطفی برای تأکید بر ریشهدار بودن، اصالت یا نابود کردن چیزی از بن و ریشه (مانند از اصل و بیخ کندن) به کار میرود و نشاندهندهٔ عمق و پای بست یک مفهوم یا شیء است.
تلفظ
کلمهٔ اول یعنی «اصل» با فتحة الف و سکون صاد و لام، و کلمهٔ دوم یعنی «بیخ» با کسرهٔ کشیده تلفظ میشود.
در جدول
پاسخ دقیق برای طراحان جدول کلمهٔ «اصل و بیخ» با تعداد ۷ حرف است. همچنین واژههای متراف دیگری چون بنیاد و شالوده نیز کاربرد دارند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای رساندن این مفهوم از ترکیبات مرتبط با ریشه و بنیاد استفاده میشود.
به فارسی
واژههای هممعنی و برگردانهای اصیل این ترکیب شامل بنیاد، بن، کنده و شالوده هستند که بر پای بست و پایداری دلالت دارند.
نماد چیست
در فرهنگ و ادبیات فارسی، اصل و بیخ نماد استواری و حقیقت بنیادین است؛ در حالی که شاخ و برگ نماد امور فرعی، ظاهری و زودگذر به شمار میروند.
جمعبندی و توضیح کامل اصل و بیخ
ترکیب «اصل و بیخ» یکی از نمونههای زیبای ترکیبهای عطفی در زبان فارسی است که از یک واژه با ریشهٔ عربی (اصل) و یک واژه با ریشهٔ اصیل پهلوی و پارسی (بیخ) تشکیل شده است. این دو کلمه هممعنی برای ایجاد تأکید بیشتر در کلام کنار هم قرار گرفتهاند تا بر مفهوم بنیادین و ریشهای یک امر پافشاری کنند.
استفاده از این اصطلاح معمولاً در مواقعی رخ میدهد که سخنور قصد دارد به عمق، اصالت و هویت خدشهناپذیر چیزی اشاره کند، یا در حالت منفی، قصد بیان نابودی کامل و ریشهکن شدن یک جریان یا پدیده را داشته باشد. این واژه تقابل آشکاری با فرعیات و ظواهر دارد.
در نگاه نمادین و ادبی، اصل و بیخ نشاندهندهٔ حقیقت استوار و تغییرناپذیر است. همانطور که در متون کهن و تعابیر قرآنی نیز ریشهٔ ثابت درخت پاکیزه مایهٔ برکت دانسته شده، در زبان فارسی نیز داشتن اصل و بیخ، ارزش و معیار اصالت مادی و معنوی به شمار میرود.