یعنی چه
واژه متعال به معنای کسی یا چیزی است که در بالاترین درجات شرف، بزرگی و برتری قرار دارد. این کلمه در ادبیات فارسی و اسلامی عمدتاً به عنوان صفتی ویژه برای خداوند به کار میرود تا بر پاک و منزه بودن او از هرگونه نقص، عیب یا شباهت به مخلوقات تأکید کند.
مترادف
این واژهها همگی بر مفاهیم علوّ مرتبه، پاکی و برتری ساختاری و معنایی دلالت دارند.
هم خانواده
واژگان همخانواده متعال همگی از ریشه ثلاثی مجرد «ع-ل-و» مشتق شدهاند و مفهوم بلندی را حمل میکنند.
ریشه
این واژه اسم فاعل از باب تفاعل (در اصل مُتَعالِی) است که حرف «ی» در حالت رفع و جر آن طبق قواعد اعلال حذف شده و به صورت «متعال» نوشته میشود. ریشه اصلی آن «علوّ» به معنای بلندی و فراخی مرتبه است.
به انگلیسی
بسته به لحن متن (لاهوتی، فلسفی یا عمومی)، میتوان از معادلهای فوق در زبان انگلیسی استفاده کرد.
به فارسی
در برگردانهای روان فارسی، معمولاً این واژه را به صورت «بلندمرتبه» یا «والامقام» معنا میکنند که مفهوم اقتدار و منزه بودن را به فارسیزبانان منتقل میسازد.
نماد چیست
در فرهنگ عرفانی و اسلامی، واژه متعال نماد و جلوهای از عظمت بیکران، بینیازی مطلق و برتری خداوند بر تمام پدیدهها، مخلوقات و حتی تصورات ذهنی انسان است. همچنین ارزش ابجدی این واژه معادل عدد ۵۴۱ میباشد.
جمعبندی و توضیح کامل متعال
واژه «متعال» یکی از اسما و صفات توقیفی الهی است که ریشه در زبان عربی دارد و به طور گسترده وارد ادبیات و فرهنگ فارسی شده است. این کلمه که از ریشه «علو» مشتق شده، به طور دقیق به مفهوم فراتر بودن و پاک بودن از هرگونه عیب و زوال اشاره دارد و جایگاه بیهمتای خداوند را در کیهانشناسی اسلامی توصیف میکند.
استفاده از این واژه در قرآن کریم (مانند آیه ۹ سوره رعد) اصالت مذهبی و کلامی آن را تایید میکند. در کاربردهای روزمره و مکتوب فارسی، این صفت معمولاً در ترکیبهایی نظیر «خداوند متعال» یا «حقتعالی» برای تکریم و تعظیم نام باریتعالی به کار میرود و ارزش ابجدی آن نیز در علوم سنتی مورد توجه بوده است.