یعنی چه
این عبارت یک جملهٔ پرسشی کامل در زبان عربی است که برای سؤال از نوع فعالیت، رفتار یا تصمیم یک فرد مؤنث در زمان حال یا آینده نزدیک به کار میرود. در ادبیات فارسی و زبان محاوره نیز گاهی به عنوان کنایه، مطایبه یا تضمین ادبی برای پرسش از احوال یا اقدامات کسی استفاده میشود.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت با صدای کشیده در بخش اول و سکون روی حرف فاء و لام به صورت «مٰا-ذا تَفْ-عَ-لینْ» است.
به انگلیسی
معادل دقیق این جمله پرسشی در زبان انگلیسی برای خطاب قرار دادن یک فرد مؤنث است.
به عربی
این ترکیب از عربی فصیح است. در گویشهای عامیانه کشورهای عربی، بستگی به منطقه (شام یا خلیج فارس) به شکلهای متفاوتی بیان میشود.
به فارسی
برگردان دقیق و روان این جمله به زبان فارسی شامل عباراتی نظیر «چه کار میکنی؟» یا «مشغول چه کاری هستی؟» است.
در قرآن
عبارت دقیق «ماذا تفعلین» با صیغهٔ مؤنث در متن قرآن کریم وجود ندارد؛ اما ساختارهای مشابه آن با صیغههای دیگر مانند «مَاذَا تَفْعَلُونَ» (سوره اعراف، آیه ۱۱۰) به معنی «چه فرمان میدهید / چه میکنید» به کار رفته است.
نماد چیست
در فرهنگ عامه، متون تعلیمی و ادبیات، این عبارت نماد و نشانهای برای به خود آمدن، ارزیابی رفتار، پرسشگری از هدفِ کارها و مواجهه یا مؤاخذه فرد نسبت به اعمالش محسوب میشود.
جمعبندی و توضیح کامل ماذا تفعلین
عبارت «ماذا تفعلین» یک جملهٔ پرسشی کامل و فصیح در زبان عربی است که از سه جزء «ماذا» (اسم استفهام به معنی چه چیز)، فعل مضارع «تفعل» و نشانههای صیغه مفرد مؤنث مخاطب تشکیل شده است. این عبارت دقیقاً به معنای «چه کار میکنی؟» بوده و منحصراً برای خطاب قرار دادن یک مخاطب زن استفاده میشود.
اگرچه این ترکیب ریشه در زبان عربی دارد، اما به دلیل آمیختگی دیرینه زبان فارسی و عربی، راه خود را به متون ادبی، تضمینهای شاعرانه و حتی تکیهکلامهای محاورهای فارسی باز کرده است؛ جایی که فراتر از معنای لغوی، برای ایجاد لحن کنایهآمیز، مطایبه یا جلب توجه طرف مقابل به عواقب کارش استفاده میشود.
در ساختار مسابقات جدول و سرگرمی، این عبارت به عنوان یک پاسخ ۱۰ حرفی شناخته میشود. همچنین از نظر مفهومی و نشانهشناسی در ادبیات، این پرسش ترجیعبند رفتارهایی است که انسان را به بازنگری در اعمال، سنجش وضعیت فعلی و نوعی خودآگاهی یا پاسخگویی در برابر رفتارها وانمیدارد.