یعنی چه
این عبارت در لغتنامههای معتبر فارسی به معنای زن، مرغ یا هر جاندار مادهای به کار رفته است که زایمان یا تخمگذاری برای او بسیار سخت، دشوار و همراه با درد و رنج فراوان باشد.
تلفظ
تلفظ این واژه به صورت «دُشوار زایَنده» است که از دو بخش «دشوار» (به معنی سخت) و «زاینده» (صفت فاعلی از مصدر زادن) تشکیل شده است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، در پاسخ به راهنمای «دشوار زاینده»، خود این عبارت یک پاسخ ۱۱ حرفی دقیق است. همچنین واژههای هممعنی مانند «دشوارزای» یا اصطلاح عربی «عسرالولاده» نیز ممکن است مد نظر باشند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به این حالت در مفاهیم پزشکی از واژه Dystocia استفاده میشود که به معنی زایمان غیرطبیعی و دشوار است.
به عربی
در متنهای کهن و لغتنامهها، عبارت «دشوار زاینده» دقیقاً به عنوان ترجمه و معنای واژه عربی «مُعَضِّل» یا «معضّلة» یاد شده است.
نماد چیست
عبارت «دشوار زاینده» یک ترکیب وصفی و اصطلاح توصیفی-پزشکی در زبان کهن فارسی است. برای این واژه نماد فرهنگی، اسطورهای یا نشانهشناختی خاصی در ادبیات ثبت نشده است.
جمعبندی و توضیح کامل دشوار زاینده
عبارت «دشوار زاینده» یک صفت مرکب در زبان فارسی است که از ترکیب دو واژه «دشوار» (با ریشه پهلوی دُشخوار به معنی ضد آسانی) و «زاینده» (صفت فاعلی از زادن) ساخته شده است. این اصطلاح در متون کهن و لغتنامههای معتبری چون دهخدا، برای توصیف زنان یا حیوانات مادهای به کار میرفته که فرآیند وضع حمل، زایمان یا تخمگذاری آنها با سختی، تنگنا و رنج بسیار همراه بوده است.
این واژه در حقیقت معادل دقیق اصطلاحات پزشکی امروزی مانند «سختزایی» است و در گذشته مترجمان لغتنامهها از آن به عنوان برابرنهادهای برای کلمات عربی نظیر «مُعَضِّل» و «عُسرالولاده» استفاده میکردهاند. اگرچه ریشه عربی این واژه به صورت مشتقات دیگر در قرآن (مانند عضل به معنی تنگ گرفتن و سختگیری) دیده میشود، اما خود این ترکیب یک ساختار اصیل فارسی است که امروزه بیشتر در حل جدول یا متون ادبی قدیم کاربرد دارد.