یعنی چه
فارسی باستان یکی از زبانهای باستانی ایران از شاخه جنوب غربی است که در دوران شکوه امپراتوری هخامنشی، زبان رسمی پادشاهانی چون کوروش و داریوش بزرگ بوده است. این واژه در لغت از دو بخش «فارسی» (منسوب به سرزمین پارس) و «باستان» (به معنی کهن و دیرین) تشکیل شده است.
تلفظ
تلفظ صحیح این ترکیب به صورت [fārsi-ye bāstān] است که با کسره اضافه میان دو کلمه ادا میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ این پرسش دقیقاً «فارسی باستان» با ۱۱ حرف است. طراحان جدول گاهی از گزینههای مترادف مانند «فرس قدیم» یا «پارسی باستان» نیز استفاده میکنند.
به انگلیسی
در زبانهای بینالمللی و مطالعات زبانشناسی، این زبان با نام Old Persian شناخته میشود.
به فارسی
معادلها و نامهای دیگر این واژه در زبان فارسی شامل «فرس قدیم» و «پارسی باستان» است. متضاد آن نیز «فارسی نو» یا «فارسی معاصر» قلمداد میشود.
نماد چیست
مهمترین نمادهای مادی و ملموس زبان فارسی باستان، خط میخی هخامنشی و صخرهنبشتههای تاریخی بهویژه کتیبه بیستون و سنگنبشتههای تخت جمشید هستند.
جمعبندی و توضیح کامل فارسی باستان
زبان فارسی باستان به عنوان نیاکان زبان فارسی امروزی، از کلیدیترین ارکان شناخت تاریخ و فرهنگ فلات ایران است. این زبان که عمدتاً در کتیبههای شاهان هخامنشی به جا مانده، با خط میخی ویژهای نوشته میشده که تکاملیافته خطوط میخی پیشین بوده است. بررسی ریشهشناختی واژههای آن نشاندهنده پیوند عمیق میان هویت ملی و زبانی ایرانیان از گذشتههای دور تا به امروز است.
واژه «باستان» در این ترکیب ریشهای کهن دارد که در ابتدا به معنی اتکا و ایستادن در پیشگاه بوده و در سیر تحول خود در زبان پهلوی به معنای پناه و در نهایت در فارسی دری به معنای گذشته تغییر یافته است. شناخت این زبان به ستونشناسی فرهنگی ایران کمک شایانی میکند.