معنی
ابرا در اصطلاحات حقوقی و فقهی به این معنی است که طلبکار با رضایت و اختیار خود، از حق یا طلبی که بر عهدهٔ دیگری دارد بگذرد و بدهکار را از پرداخت آن معاف کند. همچنین در متون کهن گاهی به معنای شفا دادن بیمار و پاک کردن از عیب نیز به کار رفته است.
یعنی چه
در اصل این واژه به معنای پاک کردن ذمهٔ شخص از یک تعهد یا دین است. از آنجا که ابرا یک «ایقاع» محسوب میشود، تنها با ارادهٔ یکطرفهٔ طلبکار انجام میگیرد و نیازی به قبول یا موافقت شخص بدهکار ندارد.
مترادف
این کلمات در بافتهای حقوقی، فقهی و عمومی، مفهوم بخشیدنِ تعهد و پاک شدن بدهی را میرسانند.
متضاد
این واژهها دقیقاً در نقطهٔ مقابل ابرا قرار دارند و به معنی درخواست پافشاری بر گرفتن حق و پایبند کردن بدهکار به تعهداتش هستند.
هم خانواده
این کلمات همگی از ریشه سه حرفی عربی «ب ر أ» مشتق شدهاند و مفاهیمی چون پاکی، بیگناهی و دوری از عیب را در خود دارند.
ریشه
این واژه ریشه در زبان عربی دارد. مادهٔ اصلی آن «ب ر ء» است که در لغت به معنای رها شدن، دور شدن از عیب یا بدهی، خلق کردن و شفا یافتن از بیماری است. ورود این اصطلاح به زبان فارسی عمدتاً از طریق متون فقهی و حقوق اسلامی صورت گرفته است.
جمله سازی
به انگلیسی
در متون حقوقی انگلیسی، بسته به نوع سند و بافت متن، از این اصطلاحات برای رساندن مفهوم بخشش بدهی یا اسقاط حق استفاده میشود.
جمعبندی و توضیح کامل ابرا
واژهٔ «ابرا» (یا همان ابراء) یک اصطلاح تخصصی در فقه و حقوق است که به عملِ چشمپوشی اختیاری طلبکار از حق یا طلب خود اشاره دارد. این واژه از ریشهٔ عربی «برأ» به معنی پاک شدن و رها شدن گرفته شده و نشاندهندهٔ این است که طلبکار با ارادهٔ خود، بدهکار را از بند تعهد و دِین آزاد میکند.
از ویژگیهای مهم حقوقی ابرا این است که یک «ایقاع» به شمار میرود؛ یعنی بر خلاف قراردادها و عقود دوطرفه، تنها به اراده و تصمیم یکطرفهٔ طلبکار وابسته است و نیازی به موافقت یا امضای شخص بدهکار ندارد و به محض اراده، ذمهٔ وی پاک میشود.
علاوه بر کاربردهای حقوقی و فقهی، این واژه نمادی از گذشت خالصانه، احسان و رهایی در روابط انسانی است. اگرچه خودِ این کلمه به صورت اسمی در قرآن نیامده، اما مشتقات فعلی آن (مانند أُبْرِئُ به معنی شفا میدهم) و مفاهیم مرتبط با بخششِ تعهدات بارها در آیات مختلف مورد تأکید قرار گرفتهاند.