یعنی چه
اعلم شنتمری نام علم (اسم خاص) برای یکی از بزرگترین دانشمندان ادبیات عرب، لغتشناسان و نحویان جهان اسلام در دوران ملوکالطوائف اندلس (اسپانیای اسلامی) است. نام کامل او ابوالحجاج یوسف بن سلیمان بن عیسی شنتمری اندلسی (۴۱۰ - ۴۷۶ هجری قمری) است که به دلیل دانش بیبدیلش در نحو و شرح دیوانهای شعر جاهلی شهرت دارد.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت به صورت [اَعْ لَ مِ شَنْ تَ مَ ری] (A'lam-e Shantamari) است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ به پرسشهایی چون «نحوی بزرگ اندلس» یا «نویسنده شرح دیوانهای شش شاعر جاهلی»، عبارت ۱۰ حرفی «اعلم شنتمری» است.
به انگلیسی
در منابع انگلیسیزبان و دایرهالمعارفهای بینالمللی، نام او به صورت Al-A'lam al-Shantamari یا Al-Shantamari نگاشته میشود.
به عربی
در متون و منابع اصلی تاریخ اسلام و ادبیات عرب، از او با نام «الأعلم الشنتمري» یاد شده است.
به فارسی
از آنجا که این عبارت یک اسم خاص تاریخی (نام شخص) است، معادل معنایی مستقیم در فارسی ندارد و در زبان فارسی نیز دقیقاً به همین صورت «اعلم شنتمری» خوانده و شناخته میشود. با این حال، ریشه کلمه «اعلم» در لغت عرب به معنی کسی است که لب بالای او شکاف دارد (خرگوشلب) و «شنتمری» نیز منسوب به شهر سانتا ماریا در پرتغال امروزی است.
در قرآن
عبارت «اعلم شنتمری» یک اسم خاص متعلق به قرن پنجم هجری قمری است؛ بنابراین هیچ ریشه، پیوند یا کاربردی در متن قرآن کریم ندارد.
جمعبندی و توضیح کامل اعلم شنتمری
اعلم شنتمری لقب ابوالحجاج یوسف بن سلیمان اندلسی، یکی از برجستهترین و نامدارترین دانشمندان لغت و نحو عربی در قرن پنجم هجری (دوران ملوکالطوائف اندلس) است. ریشه لقب «اعلم» به یک نقص طبیعی مادرزادی (شکاف در لب بالایی یا خرگوشلب بودن) بازمیگردد و «شنتمری» صفت نسبی زادگاه او یعنی شهر «شنتمریه» (سانتا ماریای امروزی در پرتغال) است.
این دانشمند بزرگ به واسطه حافظه شگفتانگیز و تسلط بیبدیلش بر نحو مکتب بصره و همچنین نگارش کتابهای مرجعی چون «شرح دیوانهای شش شاعر بزرگ جاهلی» و کتاب «النکت» در شرح سیبویه، به یکی از ارکان ادب اندلس بدل شد. زندگی او نمونهای تاریخی از اراده است که نشان میدهد نقص جسمانی (شکاف لب و نابینایی در اواخر عمر) مانعی برای رسیدن به قلههای دانش علمی زمانه نبوده است.