یعنی چه
نافثة واژهای عربی و مؤنث «نافِث» است. این کلمه در لغت به معنای زنی است که میدمد یا با انداختن مقدار کمی رطوبت از دهان، افسون و جادو میکند. در طب سنتی نیز اصطلاح «ادویهٔ نافثه» برای داروهایی به کار میرود که باعث خروج و دفع اخلاط سینه و بلغم میشوند.
تلفظ
این کلمه بر وزن اسم فاعل مؤنث (فاعِلة) تلفظ میشود؛ به طوری که حرف نون دارای فتحه و الف مدی، حرف فاء دارای کسره، حرف ثاء دارای فتحه و در نهایت تاء تأنیث در زبان فارسی به صورت های غیرملفوظ (ـه) خوانده میشود.
در جدول
در طراحهای جدول کلمات متقاطع، این کلمه معمولاً به عنوان پاسخ برای راهنماهایی همچون «زن دمنده»، «زن جادوگر» یا «افسونگر» مورد استفاده قرار میگیرد و دقیقاً یک کلمه ۵ حرفی است.
به انگلیسی
در ترجمه واژه نافثة به زبان انگلیسی، با توجه به بافتار لغوی و قرآنی آن، از کلماتی که به مفهوم جادوگری و دمیدن ساحران اشاره دارند استفاده میشود.
به فارسی
برگردان دقیق این واژه به زبان فارسی شامل کلماتی چون جادوگر، افسونگر، زن ساحره و دمنده است. از نظر ساختار ریشهای، این کلمه از ریشه عربی (ن ف ث) به معنی دمیدن با رطوبت کم سرچشمه میگیرد و همخانواده کلماتی مثل نَفْث، نَفّاث و مَنفُوث است.
در قرآن
این کلمه با ریشه خود به صورت جمع مؤنث سالم در آیه ۴ سوره مبارکه فلق به کار رفته است: «وَمِنْ شَرِّ النَّفَّاثَاتِ فِي الْعُقَدِ» که به معنای «و از شر زنان دمنده که در گرهها میدمند و جادو میکنند» میباشد. این آیه به پناه بردن به خدا از شر جادوگران اشاره دارد.
نماد چیست
در فرهنگ قرآنی و اسلامی، نافثة (و شکل جمع آن نفاثات) نمادی از نیروهای مفسد، حسادت، سحر و جادوگری است که اراده انسانها را هدف قرار میدهند. برخی از مفسران بزرگ نیز این واژه را کنایه و نمادی از افراد وسوسهگر میدانند که با دمیدن در گوش دیگران، تصمیمات درست آنها را سست میکنند.
جمعبندی و توضیح کامل نافثة
واژه «نافثة» یک اسم فاعل مؤنث از ریشه عربی «ن ف ث» است که در اصل به معنای زنی است که بدون آب دهان یا با رطوبت بسیار کمی میدمد. این اصطلاح در طول تاریخ لغتشناسی و فرهنگ اسلامی، پیوند مستقیمی با مفاهیم جادوگری، ساحری و افسونگری پیدا کرده است؛ چرا که ساحران در گذشته هنگام خواندن اوراد، بر گرهها میدمیدند.
شهرت اصلی این واژه در میان فارسیزبانان و مسلمانان به دلیل حضور همخانواده مبالغهای آن یعنی «النفاثات» در سوره مبارکه فلق است. این واژه در متون ادبی و دینی به عنوان کنایهای از وسوسههای پنهانی، حسادتها و هرگونه نیروی منفی که تلاش میکند پیوندها و تصمیمات درست انسانها را با ابزارهای پنهانی سست کند، شناخته میشود.
علاوه بر کاربرد دینی و ادبی، نافثة در طب سنتی نیز جایگاه خاصی داشته و به عنوان صفت برای داروهای خارجکننده بلغم و سینه (ادویه نافثه) به کار رفته است. در مجموع، این کلمه پنج حرفی امروزه یکی از لغات پرکاربرد در طراحی جدولهای کلمات متقاطع برای راهنماهایی نظیر جادوگر و افسونگر به شمار میرود.