یعنی چه
واژه فضیلت به هرگونه کمال، شرف و برتری اخلاقی یا علمی در انسان اشاره دارد که مایه امتیاز او از دیگران میشود. این کلمه برای توصیف ویژگیهای مثبت و ارزشمند درونی به کار میرود.
تلفظ
تلفظ این واژه به صورت فَضیلَت (fa-zi-lat) است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به فضایل اخلاقی از واژه Virtue و برای مزیت و برتری از Merit استفاده میشود.
به عربی
این واژه ریشه عربی دارد و جمع تکسیر آن در این زبان «فضائل» است.
به ترکی
در ترکی استانبولی واژه اصیل Erdem برای فضیلت اخلاقی و خود کلمه Fazilet نیز به کار میرود.
به فارسی
معادلهای فارسی این واژه شامل برتری، نیکویی، کمال، شرف، تقوا و والایی هستند. متضاد آن نیز واژه «رذیلت» به معنی پستی و ناپسندی اخلاقی است.
در قرآن
خودِ واژه «فضیلت» با این املا در قرآن نیامده، اما ریشه آن (فضل) در قالب کلماتی مانند «فَضْل» و «فَضَّلْنَا» مکرراً به دو معنی «برتری و مزیت» و «بخشش و رحمت الهی» به کار رفته است.
جمعبندی و توضیح کامل معنی کلمه فضیلت
فضیلت واژهای با ریشه عربی (از ماده فضل) است که در فرهنگ، ادبیات و فلسفه اسلامی جایگاه ویژهای دارد. این کلمه در اصل به معنای فزونی، برتری و هرگونه کمال انسانی اعم از دانش، تقوا، شجاعت و عدالت است. در اصطلاح اخلاقی، فضیلت نقطه مقابل رذیلت بوده و به صفات پسندیدهای اطلاق میشود که روح انسان را تعالی میبخشند.
در حکمت و فلسفه کلاسیک، فضایل اصلی انسان را در چهار رکن حکمت، شجاعت، عفت و عدالت خلاصه میکنند که مظهر انسان کامل است. اگرچه خود کلمه فضیلت در قرآن نیامده، اما مشتقات آن مانند فضل به وفور به معنای عنایت، احسان و برتریدادنِ خدا به بندگان استفاده شده است.