معنی
این عبارت از نظر لغوی به معنای «پس مژده بده به بندگان من» است. در این ترکیب، حرف «فـ» به معنی پس، «بَشِّرْ» فعل امر به معنی مژده بده، و «عِبَادِ» در اصل «عِبَادِی» بوده که یای متکلم آن به قرینهٔ کسره حذف شده و به معنی بندگانِ من است.
یعنی چه
این عبارت کنایه و نمادی از حق انتخاب، خردگرایی و آزاداندیشی است. در فرهنگ دینی به این معناست که انسانها باید سخنان و دیدگاههای مختلف را بدون تعصب بشنوند و با تکیه بر عقل خود، بهترین و زیباترین مسیر را انتخاب کنند تا شایستهٔ مژدهٔ الهی شوند.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت به صورت فَبَشِّرْ عِبَادِ (با تشدید و سکون روی راء در فبشر، و کسره زیر دال در عباد) است.
به انگلیسی
در ترجمههای انگلیسی قرآن کریم، این عبارت معمولاً به صورت بشارت و مژده دادن به بندگان خداوند معنا شده است.
به عربی
این عبارت خود کاملاً عربی است و شکل اصلی و تفسیری آن با ظاهر شدن یای متکلم حذفشده، به صورت «فبشر عبادی» نوشته میشود.
به فارسی
معادل روان فارسی این عبارت قرآنی «پس به بندگانم نوید ده» یا «پس بندگان مرا مژده رسان» است.
در قرآن
این عبارت در اواخر آیه ۱۷ سوره زمر (آیه ۳۹ قرآن) آمده است و به عنوان اتصالدهنده، به آیه ۱۸ متصل میشود: «...فَبَشِّرْ عِبَادِ ﴿۱۷﴾ الَّذِينَ يَسْتَمِعُونَ الْقَوْلَ فَيَتَّبِعُونَ أَحْسَنَهُ... ﴿۱۸﴾»؛ یعنی پس بندگان مرا مژده ده، همان کسانی که به سخنان گوش فرامیدهند و از بهترین آن پیروی میکنند.
جمعبندی و توضیح کامل فبشر عباد
عبارت قرآنی «فبشر عباد» که در اواخر آیه ۱۷ سوره زمر آمده، یکی از کلیدیترین مفاهیم هدایت و معرفت را در خود جای داده است. این عبارت از دو واژهٔ «بشر» (از ریشه ب-ش-ر به معنی مژده دادن) و «عباد» (از ریشه ع-ب-د به معنی بندگان) تشکیل شده و پیامآور نوید الهی به انسانهای حقجو است.
در فرهنگ اسلامی و روشنفکری، این عبارت فراتر از یک معنای تحتاللفظی، به عنوان نماد بارز «آزاداندیشی»، «حق انتخاب آگاهانه» و «خردگرایی» شناخته میشود. آیه در ادامه تبیین میکند که این مژده متعلق به کسانی است که بدون گارد تعصبی، تمام اقوال و دیدگاهها را میشنوند و با تکیه بر عقل خود (اولوا الألباب)، بهترین راه را برمیگزینند.