یعنی چه
یک جمله دعایی به معنای «برکات آنها مستدام و پیوسته باد» است که برای آرزوی پایداری خیر، برکت و فیض وجودی افراد (بهویژه مراجع تقلید و فقهای زنده) به کار میرود.
تلفظ
این عبارت به صورت «دَامَتْ بَرَکَاتُهُمْ» با فتح دال و سکون تاء در کلمه اول، و فتح باء و راء و کسر کـاف در کلمه دوم تلفظ میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای رساندن این مفهوم دعایی از عباراتی که تمنای استمرار برکت و خیر را دارند استفاده میشود.
به عربی
این عبارت اصالتاً عربی است و در متنهای مذهبی و فقهی عربزبان نیز به همین صورت یا به شکل «أدام الله برکاتهم» به کار میرود.
به فارسی
معادل روان فارسی آن «برکاتشان پاینده باد» یا «خیر و فیض وجودیشان مستدام باد» است که به عنوان احترامی مذهبی استفاده میشود.
در قرآن
عین ترکیب «دامت برکاتهم» در قرآن وجود ندارد، زیرا یک اصطلاح دعایی وضعشده در ادبیات مذهبی متأخر است. با این حال، ریشه هر دو کلمه در قرآن بارها به کار رفته است؛ مانند واژه «برکات» در آیه ۹۶ سوره اعراف و فعل «دام» در آیه ۳۱ سوره مریم.
نماد چیست
این عبارت درون پرانتز به صورت (دامت برکاتهم) یا به شکل فشرده روی هم در فونتهای مذهبی میآید. برای حالت مفرد آن یعنی «دامت برکاته» گاهی از نماد اختصاری (د.ب) استفاده میشود.
جمعبندی و توضیح کامل دامت برکاتهم
عبارت دعایی «دامت برکاتهم» از جمله اصطلاحات پرکاربرد در ادبیات دینی و حوزوی مکتوب و شفاهی است. این عبارت از نظر قواعد عربی ساختاری جمع دارد، اما در زبان فارسی بر اساس سنت تکریم و احترام، برای شخصِ واحدی که در قید حیات است—بهویژه مراجع تقلید، مجتهدان و فقهای بزرگ—به کار میرود تا پایداری فیض و خیر وجودی آنان را طلب کند. در صورتی که اصرار بر رعایت صیغه مفرد باشد، شکل «دامت برکاته» (برکات او مستدام باد) به کار میرود.
از نظر ریشهشناسی، این اصطلاح از دو بخش «دامت» (به معنی پاینده و مستدام باد از ریشه دوم) و «برکاتهم» (به معنی برکتهای آنان از ریشه برک) تشکیل شده است. عباراتی نظیر «دامت افاضاتهم» و «دامت فیوضاتهم» از مترادفهای مستقیم آن به شمار میروند و در نقطه مقابل، عبارت نفرینی «زالت برکاتهم» قرار دارد که در کلام عادی کاربردی ندارد.