یعنی چه
واژه «بریهه» به این صورت در متون ادبی و فرهنگهای معتبر فارسی (مانند دهخدا و معین) معنای مشخصی ندارد. به نظر میرسد این واژه یک خطای نگارشی از کلمه عربی «بَرِیّه» باشد. بَرِیّه در زبان فارسی و عربی به دو معنی عمده به کار میرود: اول به معنی بیابان، دشت و صحرای خشک، و دوم به معنی آفریدگان، مخلوقات و مردم.
تلفظ
اگر کلمه را به همین صورت مکتوب فرض کنیم، تلفظ آن «بَرِیْهَه» (Barihah) خواهد بود. اما اگر آن را اصلاحشدهی واژه اصلی بدانیم، تلفظ صحیح آن «بَرِیَّه» (Bariyyah) با تشدید روی حرف یاء است.
در جدول
در طراحهای جدول کلمات متقاطع، اگر عیناً کلمه «بریهه» مد نظر باشد، یک کلمه ۵ حرفی است. در صورتی که منظور طراح واژه «بریه» (بدون هاء آخر) یا «بریّه» باشد، میتواند به عنوان پاسخ برای راهنمای بیابان یا خلق خدا استفاده شود.
به انگلیسی
با توجه به اینکه واژه اصلی به احتمال قوی «بریه» یا «بریّه» است، در زبان انگلیسی برای مفهوم صحرا و بیابان از کلمات Desert و Wilderness استفاده میشود و برای اشاره به مخلوقات و انسانها، واژگان Creatures و Mankind به کار میروند.
به عربی
ریشه این واژه کاملاً عربی است. در زبان عربی، «البَرِیَّة» دقیقاً به معنای خلق و آفرینش است که در قرآن کریم نیز به همین معنی آمده است. همچنین برای معنای بیابان، واژه «الصحراء» یا همان «البر» کاربرد دارد.
به فارسی
معادلهای دقیق فارسی این واژه در صورت اصلاح نگارشی، برای معنای اول شامل «بیابان»، «دشت»، «صحرا» و «هامون» است. برای معنای دوم که به انسانها و مخلوقات اشاره دارد، معادلهای فارسی آن «آفریدگان»، «خلق»، «مردم» و «جهانیان» هستند.
نماد چیست
در ادبیات و عرفان، وجه اول واژه (بیابان) نمادی از تنهایی، سلوک، تفکر، سختی و آزمونهای الهی است. وجه دوم واژه (بَرِیّه به معنای مخلوقات) نمادی از کثرت، تجلی قدرت آفریدگار و تنوع آفرینش در جهان هستی به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل بریهه
واژه «بریهه» به صورت مستقل و با این املا در فرهنگهای لغت معتبر فارسی مانند دهخدا، معین و عمید جایگاه شناختهشدهای ندارد و کاربرد ادبی یا روزمرهای برای آن ثبت نشده است. بر اساس تحلیلهای لغوی، این کلمه به احتمال بسیار زیاد یک خطای نوشتاری یا دگرگونی از واژه عربی «بَرِیَّه» (با تشدید یاء) است که در متون اسلامی و ادبیات فارسی وام گرفته شده است.
در صورت در نظر گرفتن واژه اصیل «بَرِیَّه»، این کلمه دو لایه معنایی متمایز دارد. در لایه اول به معنای دشت پهناور، بیابان و صحرا است و در لایه دوم به معنای آفریدگان، مردم و خلایق به کار میرود؛ چنانکه در قرآن کریم نیز در سوره بینه به عنوان «خَیْرُ الْبَرِیَّةِ» (بهترین آفریدگان) از آن یاد شده است.
بنابراین، اگر با این واژه در جدول کلمات متقاطع یا متون خاصی برخورد کردید، باید آن را بر اساس ۵ حرفی بودن بسنجید و با توجه به فحوای کلام، یکی از مفاهیم «بیابان» یا «مخلوقات» را برای آن در نظر بگیرید تا معنای صحیح و منطقی متن حاصل شود.